Tweede Kamer heeft geen motie-quotum, maar emotie-quotum nodig
Al die opgefoktheid werkt niet
Titelfoto: Debat regeringsverklaring (4 juli 2024). Beeld ontleend aan: ©️Tweede Kamer. Zie Licentievoorwaarden
Het aantal moties dat in de Tweede Kamer wordt ingediend rijst echt de pan uit en het is zelfs nauwelijks te doen om ze allemaal te lezen, laat staan te overdenken. Daarom stelde Henri Bontenbal onlangs een motie-quotum voor om de Kamerleden tot zelfbeheersing te dwingen. Zou dat het activisme en de scoringsdrift beteugelen? Nee, want álle instrumenten van de Kamer staan droog te koken. Er is zelfs een wachtlijst voor spoeddebatten! De Kamer is out of control. De hoogste tijd om de emoties eens wat te dempen. Een column van Paul Verburgt.
In 2022 werden er in de Tweede Kamer 5010 moties ingediend. Een all time high. Voorlopig tenminste, want de trend gaat al jaren steil omhoog en er is geen enkele aanwijzing dat dit de komende tijd anders gaat worden.
Lezers, die nu denken: ‘moties, saai!’, vraag ik toch even verder te lezen. In de machinekamer van onze democratie staan apparaten droog te koken, waardoor Kamer en land worden lamgelegd. De motie-machine, die overuren maakt, is daarvan een goed voorbeeld.
Een paar cijfers
In tien jaar verdubbelde het aantal ingediende moties: van 2350 in 2012 naar 5010 in 2022.
Steeds vaker onnodig veel geld imho.
Het aantal moties dat in de Kamer wordt ingediend, groeit al jaren explosief. https://t.co/U9TQF0vbFL pic.twitter.com/fPQr4A5WXh
— flosz (@floszcrxl) July 19, 2023
Kijk je nog verder terug, naar de jaren negentig, dan zie je jaarcijfers die tegenwoordig in een halve maand worden gerealiseerd. Halverwege de vorige eeuw waren moties zelfs een uitzondering. Dan sidderde Nederland, want dan was er echt wat aan de hand.
Waar gaat het over?
Dat kan je tegenwoordig niet meer zeggen. Het is zelfs zeer de vraag of Kamerleden nog wel weten waar al die moties over gaan. Ik neem u even mee naar de maand december van 2022. Toen moesten de dames en heren over 858 moties stemmen, stemmingen die meestal geconcentreerd zijn in hele korte vergadersessies. Nu zijn onze volksvertegenwoordigers veel intelligenter dan u en ik (samen), maar er is geen schijn van kans dat ze al die moties stuk voor stuk hebben doordacht en in hun fractie hebben besproken, laat staan getoetst op financiële consequenties of mogelijke interferentie met lopend beleid.
Zelfs het doorlezen van al die moties zal te veel gevraagd zijn. Stel dat je per motie een minuut of tien nodig hebt, dan ben je met die hele stapel al 8600 minuten bezig, 143 uur dus. Van Kamerleden wordt graag gezegd dat ze dag en nacht werken, maar van tweeën één: of ze hebben geen tijd voor deze motie-zondvloed of ze besteden hun tijd heel ondoelmatig.
Stemvee
De werkelijkheid is natuurlijk dat ze doen wat de betrokken woordvoerders van hun fractie zeggen. Onkundig, maar bereidwillig, althans gedisciplineerd, want volgzaamheid telt meer dan inbreng. We kennen het pijnlijk-hilarische boek van het voormalige VVD-Kamerlid Ybeltje Berckmoes, die beschrijft hoe ze al Netflixend haar tijd doodde tot de bel ging en ze als een Pavlov-hond naar de vergaderzaal rende om de voorgeschreven stem uit te brengen.
Gaat over tot de orde van de dag
Voor de gemiddelde kiezer is het al helemaal onmogelijk om overzicht te houden over deze kolkende stroom moties. Ik heb eens een tijdje geprobeerd elke motie te lezen en te begrijpen, maar – zoals gezegd, ik ben niet intelligent genoeg – ik kreeg er geen vat op. Minuscule preciseringen van onbekende voorgenomen maatregelen, oproepen om ongedachte probleemgebieden in kaart te brengen, grootse gebaren, totaal geschifte beloftes, kop noch staart, jargon, vaagtaal en telkens eindigend met – ook tot opluchting van de indieners, zo leek het – “gaat over tot de orde van de dag”.
Boze burger
Vaak ook had de motie geen ander doel dan de achterban van de indieners te plezieren. Onhaalbaar of ongewenst en dus afgewezen, maar altijd goed voor een screenshot op X waaruit voor menigeen voldoende stof te halen was om weer een tijdje boze burger te zijn. Vaak schreef de betrokken partij erbij dat uit de ‘rode bolletjes’ (dat waren de tegenstemmers) wel af te leiden was wie de vijand was.
Klein, maar veel
U denkt wellicht dat moties vooral door kleine, activistische partijen worden ingediend omdat ze anders over het hoofd worden gezien. Dat klopt ook wel. In 2022 dienden elf eenpersoons- en minifracties, ongeveer 25 Kamerleden, tweeduizend moties in. Dat is 40% van het jaartotaal.
Tel daarbij de 450 moties van de SP op, de motie-kampioen die al jaren de hitparade aanvoert, en je hebt de helft van de motie-stortvloed in kaart. De SP was met haar negen leden toen groter dan nu, maar geïsoleerd. Net zoals de PVV indertijd: weliswaar zestien Kamerleden, maar van de macht uitgesloten door een cordon sanitaire. Deze partij diende ruim vierhonderd moties in.
Dus 2850 moties, royaal meer dan de helft van het totaal, uit de hoek der machtelozen, de gedepriveerde Kamerleden en fracties.
Ook de grote partijen
Niet dat de gevestigde partijen zich onbetuigd lieten. Toenmalige regeringspartijen als D66 en VVD, die waarachtig wel een andere weg naar de macht kenden, waren bij elkaar goed voor achthonderd moties.
Tot zover de indieners. Kijken we naar het stemgedrag van de partijen, dan gaat het zoals altijd. Links lust rechts niet en rechts lust links niet, maar desalniettemin stemt men vaak op elkaars moties. Wie er eens lekker voor wil gaan zitten, moet kijken op www.partijgedrag.nl, waar je per partij en per overheidsdomein in percentages kan zien hoe de Kamer met moties omgaat. Vanaf 2008 tot nu. Een paradijs.
Kringloop
Ik sluit niet uit dat u uw aandacht voelt wegvloeien. Haags gedoe! Dat is het zeker en dan heb ik het niet eens gehad over de gevolgen van een motie. Minister en ambtenaren moeten aan de slag om te kijken of en wat ze ermee moeten doen. Kost allemaal tijd en geld en als je niet oppast Kamervragen, een debat of – het leven is een kringloop – weer een motie.
De ark van Bontenbal
Probeer nog even geconcentreerd te blijven. We naderen de oplossing. Althans volgens Henri Bontenbal van het CDA, dat in 2022 een eervolle achtste plaats in de motie-hitparade behaalde met zo’n 325 moties. Bontenbal wil de motie-zondvloed keren en heeft als ark een motie-quotum gebouwd. Elke fractie mag 150 moties per jaar indienen, vermeerderd met het aantal zetels dat de fractie telt. En in elk debat mag een fractie maximaal twee moties indienen. Dat zou tot halvering van het aantal moties moeten leiden.
Een #motiequotum helpt de Tweede Kamer om effectiever te werk te gaan. Mocht ons voorstel vanmorgen bij @Sven_op_1 @TvanGroningen toelichten. pic.twitter.com/BDZRaKLvcf
— Henri Bontenbal (@HenriBontenbal) July 12, 2024
Bindend
Het plan van Bontenbal is in zoverre nieuw, dat het quotum moet worden opgenomen in het Reglement van Orde van de Kamer en daarmee is het bindend. Dat gaat dus een heel stuk verder dan eerdere voorstellen van anderen, die allemaal uitgingen van zelfbeperking van fracties en Kamerleden.
Gaat niet gebeuren
Bontenbal gaat het niet halen. Je hoeft alleen maar het verslag van de zogeheten commissie voor de Werkwijze te lezen en je bent klaar. De meeste grootleveranciers van moties waren afwezig en wie van hen er wel was (zoals de SP) moet er niets van hebben. De andere fracties, op het CDA na, hebben zoveel vragen en bedenkingen dat ze net zo goed nu al nee hadden kunnen zeggen.
Bovendien, zelfs als dat motie-quotum er wel komt, dan nog is de winst beperkt. Want een motie laat zich snel substitueren door Kamervragen, een debat, een interruptie en wat al niet. Waarmee we bij de kern komen: alle instrumenten van de Kamer staan droog te koken. Er is zelfs een wachtlijst voor spoeddebatten! De Kamer is out of control. Niet alleen bij de moties, maar over de hele linie.
Activisme
Het probleem zit – ik zeg het met spijt – bij het activisme en het gebrek aan bestuurlijke ambitie van de kleine en zich uitgesloten voelende fracties. Ze zitten er voor hun achterban, niet om het land te besturen.
Trouwens, dit activisme, gevoed door polarisatie en de maar niet wegebbende teleurstelling over de verkiezingsuitslag van 22 november 2023, zit ook bij een aantal grote(re) fracties, zoals GL/PvdA en D66.
De kiezers zitten er al helemaal niet op te wachten. Die hebben een bloedhekel aan ruziënde politici. Ik zeg het nog maar eens even, want in Den Haag denken ze dat ze zieltjes winnen als ze hun collega’s afbekken.
Redelijkheid legt het loodje
Als de emotie regeert, legt de redelijkheid het loodje. Daar helpt geen rekenkundige formule aan, ook niet als die bindend is. Het al geopperde idee om de kiesdrempel te verhogen is een oplossing die weer andere grote nadelen in zich bergt, te beginnen met het nog meer voeden van het bestaande wantrouwen onder kiezers. Ik laat maar buiten beschouwing dat als een motie-quotum het niet haalt, een verhoging van de kiesdrempel al helemaal een illusie is.
Demp de emotie
Als de Kamer echt wat wil doen aan de buitensporige versnippering van aandacht voor de grote vraagstukken van het land, dan moet ze proberen de emotie, die nu allesoverheersend is, te dempen. Die emotie versnippert niet alleen de aandacht, maar maakt een beheerste discussie over voor- en nadelen van oplossingen vrijwel onmogelijk. Een krankzinnige en destructieve situatie, want voor geen enkel probleem is in onze complexe samenleving een simpele oplossing voorhanden.
Natuurlijk kan een motie-quotum en – ik noem maar wat – een Kamervragen-quotum helpen om de dames en heren een beetje te disciplineren, maar verwacht er niet te veel van. De Kamer blinkt niet uit in moed en doorzettingsvermogen als er eens een Kamerlid over de schreef gaat en gestraft moet worden. Zie de affaire-Baudet toen hij zijn neveninkomsten niet wilde openbaren.
Emotie-quotum
De echte opdracht voor de Kamer is om – laat ik het eens heel anders zeggen – een beetje bedaagder te worden. Niet zo opgefokt alsof vandaag nog de wereldproblemen opgelost kunnen worden of dat elke opwelling aan den volke moet worden meegedeeld.
Gezag, rust, respect en beleefdheid, gecombineerd met ruimte voor de kleine fracties en een ban op uitsluiting en cordons sanitaires. Een taak voor de voorzitter en – ik kies weer eens een ander woord – een seniorenconvent dat de emotie dempt. Niet uitbant, want emotie hoort bij politiek en belangenstrijd. Maar dempt.
Een emotie-quotum, zeg maar.
Over de auteur
Ik begrijp maar al te goed dat niet alleen oppositie maar ook regeringspartijen met veel plezier moties indienen. Een motie is een makkelijke manier om de media en dus het publiek te bedienen. Een motie is bijna altijd een hamerstuk, waar niemand iets mee doet en dat geen enkele invloed op beleid heeft.
Want alle grote onderwerpen zijn al in Brussel besloten, vastgelegd en afgetimmerd. Migranten, Natuurherstelwet, energietransitie, geldstromen als onderdeel van de landbouwpolitiek, eu fondsen als Leader. Kijk maar eens op EU-fondsenwijzer: voor bijna alles kun je gratis geld krijgen.
Het klapvee in de TK mag alleen de baantjes verdelen, de administratie uitvoeren en hier en daar wat details invullen. Moties zijn een rookgordijn die de indruk moeten wekken dat deze marionetten ook nog zelf kunnen bewegen.
En ook dat is waar.
En dan is het meestal niet eens échte emotie. Maar gewoon geacteerd en overdreven kijk-mij-eens gedoe. Waar je het onechte gemakkelijk vanaf leest. En dat irriteert.
Helaas is het een zelfversterkend mechanisme. De 1 zegt wat, de ander reageert luidkeels en verongelijkt, de 1e reageert daarop weer nog luider en verongelijkter enz.
Vooral als (aan beide kanten) de stokpaardjes worden aangevallen.
Zeggen dat het een kleuterklas is, doet geen recht aan de kleuterklassen. Daar spelen de kinderen meestal al snel weer samen na onenigheid.
En juist dát heeft NL broodnodig, een gezámenlijke inzet in het algemeen landsbelang.
Het heeft ook alles te maken met onoprechtheid ten aanzien van de feitelijkheden. Als het politiek niet past zwammen ze zo de andere kant op. Bijvoorbeeld; Nederlands is vol daarom geen huizen genoeg. In plaats van dit te onderkennen negeren ze feiten om gelijk te krijgen ook al is het slecht voor de samenleving.
Of drogredenen, want het woningtekort komt volgens ‘links’ niet door de instroom maar door bv ouderen in te grote huizen, door te veel singles op de woningmarkt enz. En de uit de pan rijzende opvangkosten voor de instroom komt niet omdat die instroom (en verblijfstoekenning) al jaren veel te hoog is, nee, volgens een ‘nieuwsbericht’ komt dat omdat de arme immigrant veel te lang op een eigen woning moet wachten…..
Hoe gestoord wil je het hebben?
HEEL erg gestoord. En ook vanmorgen nog hoor ik in de winkel een volgens mij geen domme man zeggen dat het aantal asielzoekers wel mee valt en dat ‘ze hier niet mogen werken’. Ik denk, ik zeg niks. Die praat gewoon na wat wordt voorgekauwd.
Ja dat argument hoor ik ook een jaar of 30. Sommige dingen veranderen kennelijk echt niet.
Tegen dat soort mensen zou je kunnen tegenwerpen bijvoorbeeld:
– dat een asielzoeker niet mag werken omdat hij nog niet de status van erkenning heeft gekregen (statushouder), want dan mag het wel onder bepaalde voorwaarden;
– dat het statushouder worden niet zoveel inhoudt, omdat zelfs na 7 jaar meer dan de helft van de statushouders nog steeds geen baan heeft, ondanks de veelgenoemde krapte op de arbeidsmarkt;
– dat het logisch is dat vluchtelingen niet meteen op de arbeidsmarkt worden toegelaten, want de werkenden willen ook bescherming van hun positie;
– dat het altijd de bedoeling is geweest van vluchtelingenopvang om na verloop van tijd weer terug te keren naar het land van oorsprong en dat het dus niet logisch is om aan naar een langer verblijf toe te werken;
– dat heel veel ‘asielzoekers’ functioneel analfabeet zijn of alleen arabisch kunnen schrijven dus nog vanaf het begin gealfabetiseerd moeten worden, en dus gewoon niet inzetbaar zijn;
En dan noem ik nog alleen maar de voornaamste argumenten die al tientallen jaren circuleren. Het probleem met het soort linkse mensen dat jij noemt, is dat ze in elke situatie het argument hanteren dat hen goed uitkomt, zonder te kijken naar het grote plaatje.
Ja, DAT is het meest actuele voorbeeld. Ook de onredelijkheid van partijen die NIET willen tornen aan die asielopvang. Ook niet als er aantoonbaar veel economische migratie bij zit. EN een enorme kostenpost en problematiek voor de lagere bevolkingslagen op woon- en werk gebied en financieel delen van de sociale zekerheid koek. Politiek vluchteling wordt veel te veel opgerekt.
Dat cordon sanitaire vind ik zo oneerlijk. De problemen zijn niet eens bespreekbaar. Daarom heeft Wilders nu zoveel stemmen. Velen voelen zich niet gehoord en zien dat buitenlanders hier voorrang krijgen van linkse politici en bestuurders.
Ik las op de T dat er 1 of andere tech miljardair met zijn business NL uit wil omdat ie dat had gezegd te doen als Wilders aan een regering zou deelnemen. Het argument (ik kan niet het hele artikel lezen omdat ik geen abo heb) dat die Robert Vis erbij gebruikt is kennelijk: ‘je kunt in A’dam niet meer met een duur horloge over straat, want dan krijg je een knuppel in je nek. Dat gevoel had ik tien jaar geleden niet’. Ik typ dit letterlijk over van bij het artikel.
Dat slaat toch nergens op? Juist omdat de andere partijen het land laten volstromen is de criminaliteit extreem toegenomen……. Hij doet alsof PVV ers het land onveilig maken. Maar zegt niet dat homo’s hier niet openlijk gearmd over straat kunnen en dat is NIET omdat PVV ers daar iets van vinden.
Dat er zogenaamd intelligente mensen met dit soort KULverhalen aankomen om Wilders te bashen vind IK zeer zorgwekkend.
Uiteraard moeten deze mensen emotie spelen. Want ergens rond 1985 zijn er zoveel bevoegdheden overgeheveld naar Brussel, dat er niet veel overbleef voor hen om zich nog over op te winden.
Daarnaast hebben al deze linkse partijen (D66, VVD, SP, PvdD, Volt, GL, PvdA en CDA dat altijd braaf volgt) ook ideologisch helemaal geen verbinding met Nederland. Ze denken internationaal, transnationaal, globalistisch, planetair of europees — maar nooit Nederlands. De Nederlandse inwoner laat hen koud, de autochtone Nederlander wekt bij hen op zijn minst kippenvel op en soms zelf regelrechte afschuw.
Al deze emotie moet verhullen dat ze de belangen van buitenlandse machten veel belangrijker vinden dan die van de inwoners van Nederland.
Andre, je zegt het zo goed samengevat, dat je er bijna kippenvel van zou krijgen. Wij Nederlanders lijken er totaal NIET toe te doen bij die partijen.
“Ze zitten er voor hun achterban, niet om het land te besturen.”
Inderdaad, ze zitten er voor hun achterban, hun kiezers.
Was het maar waar.
Het is gekozen, maar zitten allemaal maar om popie jopie te zijn. Dat ze daadwerkelijk voor de burger bezig moeten zijn, schijnt hun niet te deren. En als er dan mensen zijn die wel voor de burger zich inzetten, dan worden ze afgemaakt (letterlijk) omdat die partijen er zelf niet meegekomen zijn
Een grote poppenkast dus, de Tweede Kamer. Maar dat wisten we eigenlijk al. Bovendien, al die moties leiden tot wetten, of aanpassingen in wetten die niemand nog kent, zich kan herinneren en met geen mogelijkheid gehandhaafd kunnen worden; tenzij je een politieke tegenstander wilt uitschakelen. Er zijn goede redenen dat religies zich beperken tot een handvol geboden en verboden. Niemand kan een boekenkast vol wetten navolgen, zeker als die ook nog eens voortdurend veranderen. Maar goed, het past allemaal bij het grotere plaatje waarin grote sociale veranderingen worden aangekondigd en ik denk niet dat de democratie dat gaat overleven. Zo’n goed idee was het al niet om te beginnen, ofschoon er wel veel reclame voor is gemaakt.
Tja!! Betaald wel lekker toch!!
De motie idioterie laat ik maar even voor wat het is een reclamebord voor een kamerlid/partij. Uitkomst resultaat motie niet aan de orde. Aan de orde is de instand reactie van partijgenoten bij de msm en npo.
Wat er totaal ontbreekt is een beetje manieren een beetje welopgevoedheid een beetje beleefdheid een beetje beleefdheid in de omgangsnormen. Beschaafd ook wel parlementair gedrag wel oh ja excuus voorzitter ik moet via u spreken en het bedanken voor de gestelde vraag van de geachte afgevaardigde om vervolgens tegen indiener vraag zeggen “ U bent een Racist”. U ondermijnt de democratie enz. enz.
De onbeschoftheid tijdens het debat over de nieuwe coalitie wat niet stuitend ,was niet onder de maat was niet van manieren ontdaan het was ronduit schandalig dat dat in ons landsbestuur voorkomt. Dat neem ik ook de voorzitter kwalijk en de individuele kamerleden die zich te buiten gaan aan onbeschoft gedrag om hun eigen fractieleden te behagen. De voorzitter had het debat meteen moeten stilleggen bij de eerste inbreng van GroenLinkspvda om de simpele reden wij gaan elkaar niet uitmaken voor hetvolgende: rechts,extreem rechts,radicaal extreem rechts,extreem antidemocratische rechts,nazistisch extreem rechts,democratie ondermijnend recht en zo kan ik nog wel even doorgaan. Dat hele rijtje geldt ook voor de volgelingen van kabouter pollewop,de oase uit Limburg de zeer wel opgevoede en gemanierde en zeer beschaafde heer Timmermans. Die idioot van een van Baarle van Denk had ik sowieso de toegang tot de kamer geweigerd wegens facialhair. Zelfde geldt eigenlijk voor de onruststoker Timmermans.
Kortom helemaal eens met Verburgt maar had wmb wel wat harder mogen zijn in zijn kritiek op de niet functionerende 1e en 2e kamer en dan gelijk maar de Hoge Raad.
Het gaat ‘in dit huis van de democratie’ niet meer om de inhoud, maar om de voorgeschreven werkelijkheid opgelegd van bovenaf. Antwoorden worden niet meer gegeven, dus de motie is nog het enige middel om antwoorden te krijgen.