Een welgemeende afrekening met het jaar 2025

Foto: Grok (AI)

Wat moeten we zeggen over 2025? De schrijvers van OpinieZ laten daar hun gedachten over gaan. Wat heeft op hen het afgelopen jaar de meeste indruk gemaakt? De lichtpuntjes zijn helaas ver te zoeken. Wat rest is de hoop dat de wal ooit het schip zal keren. Ook in 2026 doet het OpinieZ-team daar zijn best voor. In de geest van onze collega’s Bauke Geersing en Raymond Peil die ons onlangs zijn ontvallen: Frapper Toujours! We wensen al onze lezers een voorspoedig 2026 toe.

Freek van Beetz

De gebeurtenis die de meeste indruk op mij gemaakt heeft, is er helaas één uit een jarenlange, uitdijende reeks van anti-Joodse/antisemitische uitingen en geweld in de media en in de publieke ruimte. Zo hebben de krijsende en scheldende meutes bij de opening van het Holocaustmuseum (10 maart 2024) bij mij een niet meer te helen wond achtergelaten. Ik beschreef al eerder in mijn columns dat Nederland voor de Joden geen aangename plek meer is.

Dit jaar besloot de directie van het Concertgebouw om de jarenlange traditie van de Chanoekaviering in het Concertgebouw de nek om te draaien. Weliswaar hadden hierdoor “veel mensen pijn en verdriet”, aldus directeur Reinink in Nieuwsuur, ”maar door niets te doen was er weer veel pijn en verdriet aan de andere kant.” Hoezo? Hoe kan een religieus feest van Joden “pijn en verdriet” bij anderen veroorzaken? Omdat er een Cantor uit Israël optreedt?

Het uiteindelijke compromis, de Cantor mocht alleen in een besloten concert (in de Kleine Zaal) zingen, is een beschamende afspiegeling van deze tijd. Zie ook de recente bijdrage van Marcia van Gelderen!

De beelden van de tierende ‘Palliewappies’ voor het Concertgebouw, nota bene op de dag van de bloedige aanslag op Chanoekavierende Joden op Bondi Beach, zijn het zoveelste teken aan de wand. Zijn er in Amsterdam, ooit trotse drager van de Joodse erenaam Mokum, nog theaters en zalen te vinden waar Joden en Israëli’s welkom zijn?

Ik besloot het Concertgebouw uit mijn testament te schrappen.

Guus Berkhout

Zelden zal een conferentie zoveel gekost hebben in geld en milieuschade, en tegelijkertijd inhoudelijk zo weinig hebben opgeleverd, als de 30e klimaattop (COP 30) in het Braziliaanse Belém. EU-toponderhandelaar Hoekstra concludeerde dat er nu genoeg gepraat is en het hoog tijd wordt om te gaan uitvoeren. Maar meneer Hoekstra, wát wilt u dan gaan uitvoeren? Niemand van de overgebleven deelnemers durft het nog te bekennen, maar klimaatbeleid gebaseerd op maakbaarheid blijkt een volstrekte illusie. In de afgelopen decennia heeft het klimaat zich niets aangetrokken van wat de mens wil. Ook niet na dertig peperdure klimaattoppen.

Begrippen als klimaatneutraal en klimaatvriendelijk blijken onzinnige begrippen.
Wat moet er nu gebeuren? Wel, het roer moet helemaal om. Niet klimaatmitigatie – denk aan het falende net-zero CO₂-beleid – maar klimaatadaptatie moet de hoogste prioriteit krijgen. Nederland kan hier een onmisbare bijdrage leveren met zijn grote expertise op het gebied van waterbeheer en zaadveredeling.

En, het kan niet vaak genoeg gezegd worden, haal klimaatbeleid en milieubeleid niet door elkaar. Bovendien, vergeet ook vooral niet dat dé energiebron van de toekomst ultramoderne grote en kleine kerncentrales zijn.

Beste kabinet-onderhandelaars, zorg ervoor dat het nieuwe kabinet de perverse COP-klimaattoppen voortaan negeert en volledig gaat voor de gouden combinatie klimaatadaptatie en kernenergie.

Ines van Bokhoven

Het jaar 2025 was het Jaar van de Leugen. Laat ik niet naïef doen: er wordt veel gelogen in onze wereld, da’s niks nieuws, maar afgelopen jaar heeft me verbijsterd over het gemak waarmee volwassen, intelligente mensen in staat zijn de meest aantoonbare leugens te geloven – en nog gretig ook. Het toppunt was de leugenfabriek rond ‘Gaza’: zelfs hilarische filmpjes en foto’s die overduidelijk mislukte AI-producties waren, werden als zoete koek geslikt. Maar ook de leugens die de diep-corrupte EU ons voorhoudt, worden nog steeds te gemakkelijk gezien als waarheid. Dat onze media liegen alsof het gedrukt staat (oh, wacht), dat verbaast al niemand meer.

Het maakt moedeloos: het is vechten tegen de bierkaai als zelfs feiten en waarheden het onderspit delven in een stortvloed van leugens. Laat 2026 alsjeblieft een jaar zijn waarin de waarheid ietsje meer aan terrein wint, want alleen in een werkelijke, feitelijke, eerlijke wereld kunnen we nog iets van hoop hebben dat we onze gigantische problemen met succes kunnen aanpakken. En er is niets te vrezen als het gaat om de waarheid – hooguit wat ongemak.

Wie dat niet aandurft is het lidmaatschap van een ontwikkelde samenleving niet waard.

Maaike van Charante

Wat maakte op mij in 2025 de meeste indruk…? De laatste jaren krijg ik steeds meer het benauwende gevoel dat het weer 1938 is, en dat vrijwel niemand dat wil zien. Aangezien ik oprecht geloof dat de media hierin een sleutelrol spelen, ben ik me steeds meer gaan richten op de vertekenende en soms zelf opruiende berichtgeving over het Israëlisch-Palestijns conflict.

Voor mij kwam de verslaggeving over Israël zo centraal te staan dat ik in 2025 voor het eerst van mijn leven naar Israël reisde, en vervolgens hielp om een grondig rapport te schrijven over de educatieve video’s van de NPO. Voor 2026 hoop ik dat dit rapport uiteindelijk effect zal hebben en mensen bewust zal maken van de anti-Israëlindoctrinatie die over Nederland wordt uitgegoten.

Het is mijns inziens onmogelijk om de negatieve framing van Israël en Joden – zie ook die schandalige uitzending van Medialogica – los te zien van de groeiende Jodenhaat in Nederland. Het zou nooit meer ‘gewoon’ mogen worden dat Israëli’s en Joden als groep worden uitgesloten en gedemoniseerd. Laten we hopen dat dit tij in 2026 kan keren. Dat is de allerbeste nieuwjaarswens die ik kan bedenken.

Sybilla Claus

Na een jeugd onder katholieke dictatuur was ik vorige eeuw tevreden als weer een kerk gesloten of gesloopt werd: de ratio overwint. Tegenwoordig hoor ik vrijdagmiddag de oproep tot gebed en zie ik overal hijabs en zelfs niqabs. Steeds jongere meisjes krijgen dit textiel der moslimdictatuur opgedrongen.

Mijn dieptepunt in 2025 was het bijwonen van het proces voor de Syrische Ryan al Najjar (18). Haar familie heeft maanden beraadslaagd hoe haar te vermoorden, want Ryan wilde haar hijab niet meer dragen en met Nederlanders omgaan. Een schande voor de zeden en de goede naam van dit vrome gezin. Oplossing: eermoord. Dankzij technisch en forensisch speurwerk kwam de hele geschiedenis van appgroep ‘Eerbare familie’ boven tafel: moeder noemde Ryan een slet die de dood verdient, vader wilde ‘de varken’ afmaken, zussen vonden deze moord ‘halal’.

Meerdere jongemannen zijn veroordeeld voor bedreiging van schrijfster Lale Gül. Ook zij wil vrij zijn. Onverteerbaar dat Gül wekelijks hordes gelovigen op zich af krijgt, met precies diezelfde woorden: ‘Slet‘, ‘Je zult geslacht worden als een varken’. Wie leert onze moslimbroeders dat in een democratie vrouwen vrij zijn? Esmah Lahlah: ‘Je mag dragen wat jij wil’ – pak die kans! Kabinet: Verbied gezichtsbedekking in het openbaar, en de hijab onder zestien jaar.

René Dercksen

Het jaar 2025 was voor Nederland een somber jaar. Oorlog op het Europese continent. Oorlog in Israël, die tevens onweerlegbaar aantoonde dat grote delen van de westerse samenleving, met steun van links, zijn geïslamiseerd, met Kati Piri als ultieme blamage.

Geert bleek niet te kunnen en willen besturen. De zucht van verlichting bij de vorming van het vorige kabinet heeft plaatsgemaakt voor radeloosheid. De welvaart verslindende klimaat- en stikstofhoax, massa-immigratie en regelzucht gaan onverminderd verder. Duizend asielzoekers per week, maar de formerende partijen zijn met reces. Den Haag is volstrekt machteloos. Zelfverklaard machteloos. Alleen met noodwetgeving is hier het tij te keren.

Zelfs de moord op een onschuldige tiener door een illegaal, waarvoor de overheid de rode loper heeft uitgerold, leidde niet tot aanpassing van beleid. De overheid is moreel failliet.

In Brussel rolt de EU onder het mom van vrijheid en democratie de controlestaat verder uit en stapelt het schuld op schuld. De media zwijgen in grote mate.

Is er nog hoop? In Zuid- en Midden-Amerika proberen landen zich te ontworstelen aan het socialisme en ook in Oost-Europa herkennen steeds meer burgers de tirannieke trekken van Brussel. In het Westen peilt Reform als grootste in het VK, de AfD in Duitsland, de FPO in Oostenrijk en Bardella (30) van het Rassemblement National in Frankrijk. Italië heeft al Meloni.

Partijen, die veelal remigratie van illegalen én van hen die de westerse waarden niet onderschrijven, hoog op de agenda hebben. De vijfde colonne, die intussen ook de burelen bezet van de NCTV, heeft dat ingezien, en probeert dit te framen als extreemrechts. Dat moet dan maar.

Jan Gajentaan

Mijn eindejaarsstukje vorig jaar was niet al te vrolijk. Dat kwam omdat het falen van het kabinet-Schoof toen al zichtbaar was. NSC en VVD, samen met de MSM en de ambtenarij, blokkeerden noodzakelijke hervormingen, zoals een asielstop c.q. ‘Deens’ asielbeleid en realistisch industrie- en landbouwbeleid.

Die somberheid bleek terecht: het kabinet-Schoof faalde en viel uiteen. We kregen verkiezingen die de grootste aanstichter van alle problemen, D66, won en nu de toekomst van ons land bepaalt. Dus nog meer averechts werkend ideologisch bepaald ‘klimaatbeleid’, stroomtekort, en binnenkort een premier die het verschil tussen stikstof en CO₂ niet begrijpt en zich al jaren verzet tegen kernenergie.

Nederland straks definitief provincie van de EU? JA21 is de laatste hoop van realorechts, maar of die voldoende tegenwicht kan bieden moet blijken.

Daarnaast verloren we als OpinieZ-team twee dierbare collega’s. Geen best jaar dus. Maar wij blijven strijden voor een kentering. Gelukkig Nieuwjaar!

Marcia van Gelderen

Het eerste wat me te binnen schoot toen ik terugdacht aan het afgelopen jaar waren de vrijlatingen van de gegijzelden in Israël. Op veilige afstand kreeg de hele wereld even een inkijkje in de binnenwereld van het smerige brein van Hamas vanwege de tribale en triomfantelijke vertoningen bij de vrijlating van de gegijzelden. We zagen het gekrioel van opgewonden mannen, in dienst van Hamas, zich verdringend om dit gruwelijke schouwspel te kunnen zien. Er waren parades met muziek, kleine kinderen op schouders van mannen die reikhalzend het podium bekeken. De goodie bags die de gemaskerde psychopaten van Hamas aan de uitgemergelde en uitgeputte gevangenen meegaven, het leedvermaak en de triomf erbij… Niet eerder zag ik van dichtbij zulke primitieve haat en sadistisch leedvermaak.

Daartegen was er het Rabin Medisch Centrum ziekenhuis in Israël, waar de gegijzelden werden opgevangen in een ‘welkom thuis’-afdeling. Een verpleegkundige sprak liefdevol over de inrichting van de kamers waar de gegijzelden konden wennen aan een ‘normaal’ leven. Over alles was nagedacht, de kleuren verf op de muren en het beddengoed, de stoffen moesten lekker zacht zijn. Er lag een aaibeertje op elk bed. En omdat de gegijzelden in de tunnels geen licht hadden gezien werd de kamer zo ingericht dat licht er geleidelijk toeneemt.

Het contrast kan niet groter zijn. Het verschil in beschaving ook niet.

Alma van Hees

Dit was weer een jaar waarin duizenden christenen werden vermoord, terwijl de wereld grotendeels zweeg. Dit was ook weer een jaar waarin kerstmarkten, kerststallen en kerken werden belaagd en Joden in angst moesten leven. En het was een jaar waarin we weer boeren en vissers verloren, terwijl we tienduizenden asielzoekers rijker werden. De waanzin regeert hier nog steeds.

Maar er zijn steeds meer landen die hun grenzen sluiten en hun nationale identiteit willen behouden en vieren. Er komen ook steeds meer landen bij die de islamisering willen stoppen. En er zijn nieuwe regeringsleiders gekozen die écht de wil van het volk uitvoeren, denk aan Trump, Milei, Sanae Takaichi in Japan, Jose Antonio Kast Rist in Chili, Nayib Bukele in El Salvador en Nasry Asfura in Honduras. Niet dat wij daar veel over horen…

Logisch. Onze politieke elite luistert al jaren niet naar de bevolking, maar heerst over ons, om over de ondemocratische en corrupte EU maar te zwijgen. Toch gaan we een veelbelovend jaar tegemoet. De EU piept en kraakt in al haar voegen en het vormen van onze nieuwe geforceerde links/rechts-regering lukt maar niet. Maar bovenal: wat er in de VS gebeurt, volgt hier een paar jaar later. Mooi vooruitzicht!

Kees de Lange

Het jaar 2025 was er een van tegenstellingen, waarbij waanzin en gezond verstand om voorrang streden. Aan waanzin inderdaad geen gebrek. Een falende politiek die het vertrouwen van de kiezer volledig verspeeld heeft, een voortschrijdende overname van onze publieke ruimte door de islamitische vijfde colonne, een niet aflatende ongecontroleerde instroom van lieden die zich graag als vluchteling afficheren, maar zich steeds meer een bezettingsmacht tonen, de weerzinwekkende groei in het antisemitisme dat zelfs de ‘’volksvertegenwoordiging’’ vergiftigt, een volkomen gebrek aan realiteitszin ten aanzien van Oekraïne, zo ongeveer de meest corrupte en oorlog hitsende staat van Europa, de schaamteloze pogingen ons land in een derde wereldoorlog te manoeuvreren, en meer van dergelijke waanzin.

Maar ging er dan helemaal niets meer goed in 2025? Uiteraard kan het feit dat de Europese Unie en haar ongekozen dictator wankelen bijgeschreven worden in de rubriek ‘goed nieuws’’, maar toch wil ik vanuit mijn eigen achtergrond de nadruk elders leggen. Op het gebied van klimaat en energie is namelijk het gezonde verstand op de weg terug. Natuurlijk wist het grootste deel van de wereldbevolking al lang dat er geen sprake was van een klimaatcrisis, en dat de energiecrisis door de mens zelf veroorzaakt was.

Maar zelfs in de westelijke wereld, uiteraard met uitzondering van de EU, staat rationaliteit weer op de agenda. De groene gekte is op weg naar de uitgang, groene investeringen blijken tot faillissement te leiden, en Net Zero en ESG belanden op de schroothoop van de geschiedenis. Zo eindigt een moeilijk jaar, dat we maar beter snel kunnen vergeten, toch nog met een optimistisch slotakkoord.

Rutger van den Noort

Het liberalisme lijkt aan het einde van zijn historische cyclus te komen. Wat ooit werd gezien als de motor van vooruitgang, individuele vrijheid en mondiale marktontwikkeling, oogt tegenwoordig moe en uitgeput. De belofte van grenzeloze groei en zelfverwezenlijking botst op maatschappelijke ongelijkheid, geopolitieke spanningen en een groeiend verlangen naar gemeenschapszin en strategische bescherming.

In dat vacuüm probeert Amerika nog één keer zijn macht te laten gelden — militair, technologisch en financieel — als laatste uiting van een wereldorde die onder druk staat. Deze assertiviteit lijkt echter ook een teken van nervositeit: terwijl Washington nog eenmaal zijn spierballen toont, beweegt China gestaag naar voren, met economische invloed, productiekracht en diplomatieke netwerken die langzaam maar zeker het Westen in hun schaduw trekken.

In dit veranderende krachtenveld rijst de vraag welke positie Nederland moet innemen. Ons land is beter af buiten de Europese Unie: minder bureaucratie, meer zeggenschap over grenzen (dus minder asiel- en arbeidsmigratie), stabiele energietoevoer, weldadige landbouw en solide financiën, en een eigen koers in een multipolaire wereld. Ik zie een Nederland dat — los van Brusselse compromissen en hedonisme — wendbaarder kan inspelen op nieuwe realiteiten, onze eigen belangen scherper kan verdedigen en onze toekomst niet laat afhangen van een wankelende liberale orde.

Wouter Roorda

Eén van de belangrijkste gebeurtenissen in 2025 was het aantreden van de regering Trump. Deze begon met een grote schoonmaak op tal van terreinen. Zo dit al werd opgemerkt door de Nederlandse media, dan werd er afkeurend over gesproken. Trump begon met de afbraak van de subsidiestaat die de Democraten hadden opgetuigd voor het bestendigen van hun macht. Meer dan tien miljoen illegalen overspoelden Amerika onder Biden en miljoenen rolden zo door van het bijstandsloket naar het kiesregister. Daarbij geholpen door NGO’s die rijkelijk werden voorzien van overheidsfondsen. Een deel van het geld werd als gift doorgesluisd naar de Democratische partij.

Een gemeenschap van ruim 100.000 Somaliërs in het Minnesota van Tim Walz wist voor miljarden te frauderen door het opzetten van fake welzijnsorganisaties en het massaal innen van elke mogelijke subsidie of uitkering.

Alsof dat nog niet genoeg was, duikt er steeds meer bewijs op van grootschalige verkiezingsfraude. Door bijvoorbeeld illegale immigranten mee te tellen, zodat linkse staten als Californië en Illinois meer afgevaardigden en kiesmannen krijgen. Maar ook kwam er hard bewijs dat stemcomputers niet veilig zijn en voor stemmen uit mysterieuze hoek en dubbeltellingen. Verwacht meer explosieve onthullingen hierover in 2026.

Subsidies aan NGO’s worden nu stopgezet, grenzen beveiligd en illegalen gedeporteerd. De immigratie en de subsidiestaat zijn ook in Nederland uit de hand gelopen. Met de huidige formerende partijen is de broodnodige aanpak hiervan helaas niet in zicht.

Simon Soesan

Even nadenken. Wat was nou het hoogste hoogtepunt voor mij, hier in Haifa dit afgelopen jaar?
We kregen honderden raketten uit Iran op ons hoofd, nog wat extra raketten-regen uit Libanon en Jemen. We hebben uren in de schuilkelder doorgemaakt met kinderen, kleinkinderen en buren. We hebben veel bekenden moeten begraven en andere bekenden gesteund tijdens hun revalidatie in het ziekenhuis. We hebben – en doen het nog steeds – het moeten doen met een regering die geen richting of logica gebruikt. Onze kleinkinderen gingen met hun ouders naar het buitenland en wilden als eerste weten waar in het hotel een schuilkelder was….

Maar het hoogtepunt was die ene dag, toen plotseling alle nog levende gegijzelden vrijkwamen.
Met tranen in onze ogen keken we naar onze tv, die een gesplitst beeld toonde: een beeld toonde de Airforce 1, die op dat precieze moment over Tel Aviv vloog en begon te landen, terwijl het andere beeld de bleke, uitgehongerde gegijzelden toonde die na bijna twee jaar in een onmenselijke gevangenschap thuis kwamen.

Het gaf hoop. Hoop op een betere toekomst met plaats voor een Palestijnse en een Joodse staat, die zij aan zij in vrede kunnen leven.

Moge in 2026 deze droom een realiteit worden.

Hans van Tellingen

De leugen regeert.

Als ras optimist zijn het zware tijden. Want de waarheid doet er niet meer toe. Alleen al vanuit mijn eigen expertise kan ik concluderen dat wij al twaalf jaar ‘alternatieve feiten’ krijgen voorgeschoteld.

Als een van dé consumentengedrags- en onderzoeksspecialisten (in de winkelstraat) van Nederland ben ik namelijk in 2013 gaan schrijven over de kracht van de stenen winkel, het ontzenuwen van de mythe dat e-commerce bijna alles zou overnemen en over het grote belang van autobezoekers in de winkelomzet. Ik moest opboksen tegen sektarische bewegingen, die het onlineaandeel met een factor twee tot drie overdreven. Én ik moest opboksen tegen groene wensdenkers, die de autobezoekers willen bannen uit de binnenstad en daarbij niet schuwen om onderzoeksgegevens te manipuleren.

Maar manipulaties manifesteren zich ook bij andere onderwerpen. Zoals klimaat, stikstof én de complete farce van het coronaBELEID.

Maar het meest navrante item in de valse berichtgeving van de laatste jaren betreft ‘Israël’. Er is namelijk géén genocide gepleegd op de Palestijnse bevolking. De enige genocide is die van Hamas zélf. Want zij zetten de eigen bevolking in als menselijk schild. En zij zijn uit op zoveel mogelijk burgerdoden aan Israëlische kant. Met 7 oktober als huiveringwekkend voorbeeld.

Daarom blijf ik strijden voor feitelijke verslaggeving. Als retailonderzoeker. Als parkeerspecialist. Als statisticus. Als geograaf. Maar bovenal als mens die zijn kompas zuiver tracht te houden.

Ik wens u een lucide 2026!

Paul Verburgt

Hallucineren is het Woord van het Jaar 2025 geworden. Dankzij het ‘hallucineren’ van Artificial Intelligence (AI) weten we vaak niet meer wat waar of niet waar is, aldus de bezorgde redactie van Van Dale. “Zoals het is, is het al erg genoeg,” moeten ze bij Van Dale indachtig Gerard Reve hebben gedacht.

Dat klopt, want als er in 2025 iets onweerlegbaar is komen vast te staan, dan is het dat ons land ernstig verwaarloosd is. Over cultuur en politiek kan je twisten, maar over de dingen van alledag? Bruggen, wegen en dijken zijn tientallen jaren nauwelijks onderhouden, het spoor is verouderd. Er is een dramatisch cellentekort, duizenden veroordeelden lopen nog vrij rond. Het elektriciteitsnet zit vol, gas is door overheidsheffingen onbetaalbaar, windturbines zijn ineffectief en onrendabel. De woningbouw blijft achter, wachtlijsten voor ‘gewone huurders’ beslaan vijf, tien, twaalf jaar en de middenhuur-sector is weggevaagd. Huisvuil stapelt zich op, ratten vieren feest.

Noem een maatschappelijke sector en je ziet verwaarlozing en verloedering. Dat is niet de schuld van zelflerende AI, maar van hardleerse politici en schaapachtige kiezers. Het Woord van het Jaar 2025 had moeten zijn: stomkoppen.

Johannes Vervloed

In de EU is het afgelopen jaar een duidelijke koerswijziging zichtbaar geworden: lidstaten staan vaker tegenover de Europese Commissie en de onderlinge verdeeldheid neemt toe. Dit werd scherp zichtbaar bij het besluit om Oekraïne te steunen via gezamenlijke leningen in plaats van het confisqueren van Russische tegoeden, een politieke nederlaag voor Commissievoorzitter Von der Leyen. Steeds vaker blokkeren lidstaten federale ambities zodra financiële en politieke kosten concreet worden.

In het Europees Parlement zijn traditionele coalities uiteengevallen en winnen conservatieve en nationalistische partijen invloed. Grote lidstaten handelen vaker buiten de Commissie om. De Green Deal en natuurwetgeving zijn afgezwakt, defensie blijft primair een NAVO-taak en plannen voor een Europees leger krijgen weinig steun. Ook uitbreiding van de EU en het Meerjarig Financieel Kader leiden tot spanningen tussen Commissie en lidstaten, vooral over begrotingsdiscipline, eurobonds en nieuwe EU-belastingen.

Daarnaast groeit de kloof tussen burgers en bestuurders, mede door digitalisering en migratiebeleid, wat de opkomst van populistische partijen voedt. Al met al hapert de “Ever Closer Union”: de EU blijft vooral een economisch samenwerkingsverband, terwijl de wind duidelijk draait richting nationale soevereiniteit en minder federale macht.

Shanna Vink-Meijer

Eén van de gebeurtenissen die dit jaar de meeste indruk op mij heeft gemaakt, was de manifestatie voor Israël op de Dam op 17 december. Niet als los moment, maar als culminatie van alles wat daaraan voorafging.

Kort daarvoor maakte ik een solidariteitsreis naar Israël, samen met een groep waarin veel christenen zaten. Mensen die zich, ieder op hun eigen manier, uitspreken voor de Joodse gemeenschap in Nederland, voor Israël en voor Joden wereldwijd. Die reis liet me zien wat haat aanricht. Dat gaat verder dan beelden of woorden. Je ziet het, je hoort het, je voelt het.

Op de Dam kwam alles samen. Joden en niet-Joden, zij aan zij. We stonden daar niet alleen om steun te betuigen, maar ook om samen het Chanoekalicht te ontsteken, samen met de opperrabbijn. Een eenvoudig maar krachtig moment: licht verspreiden, juist wanneer duisternis zo aanwezig is.

Misschien raakte het me extra omdat ik nu 45 ben, moeder van vier kinderen, en anders terugkijk. Ik dacht aan mijn grootouders, aan de jaren vóór de oorlog, toen spanning al voelbaar was. Aan christenen die toen onderduik boden en naast Joden gingen staan. Zonder hen had ik hier niet gestaan. Zonder hen had ik ook niet op de Dam gestaan.

Die dag voelde als een echo door de tijd. Solidariteit is geen symbool. Het is een keuze. Toen, en nu.

Asher

Het afgelopen jaar is mij duidelijk geworden dat Nederland een ernstig handhavingsprobleem heeft. De wet wordt alleen gehandhaafd als het politiek zo uitkomt. Bange linksdraaiende autoriteiten kijken weg als stations worden bezet en universiteitgebouwen vernield door agressieve pro-Pally’s, als snelwegen keer op keer worden geblokkeerd door klimaathysterici en als Joden worden belaagd/belasterd/geweerd/aangevallen.

Dat de openbare orde en de veiligheid van burgers beschermd moeten worden – ooit een primaire overheidstaak – is tegenwoordig ‘ook maar een mening’. We hebben namelijk Het Heilige Demonstratierecht, althans voor zover het Links Demonstratierecht betreft. Dan wringen autoriteiten zich in alle bochten om wetsovertreders niet te hoeven aanpakken. Politici en bestuurders geven ronkende statements af over verbinding, de-escalatie, het gesprek aangaan, diversiteit en inclusie, in plaats van op te treden tegen raddraaiers. Deugen in plaats van handhaven.

Ik verwacht niet dat dit probleem in 2026 wordt opgelost. De bodem van de Deugput is helaas nog lang niet bereikt.

OpinieZ is en blijft gratis voor u! Maar we kunnen een bijdrage in onze kosten natuurlijk goed gebruiken. U kunt een donatie doen via GoFundMe. U helpt daarmee OpinieZ in de lucht te houden. Dank voor uw aandacht.

Over de auteur

Redactie OpinieZ

Via de redactie gepubliceerde artikelen.

Recent gepubliceerd

Archief

• Politiek Nederland31 december 2025Een welgemeende afrekening met het jaar 2025
• Israël6 april 2025Analyse: militaire opties Israël tegen Iraanse nucleaire industrie
• Politiek Internationaal21 januari 2025De Revolutie van het Gezonde Verstand
• Politiek Internationaal30 december 2024De Beuk Er In! Eindejaarscompilatie OpinieZ-auteurs