EU-voorzitterschap vergt pragmatisme, geen vergezichten
- Bestuurlijk onvermogen in ons land is eindeloos - 10 april 2026
- Waarom ik na zestig (!) jaar mijn NRC-abonnement heb opgezegd - 4 september 2025
- De valse inclusiviteit van 4 mei 2025 - 4 mei 2025
Nederland is de eerste helft van dit jaar EU-voorzitter. Premier Rutte’s uitspraak dat Europa nu geen behoefte heeft aan een grote visie, maar dat Nederland vooral met praktische voorstellen wil komen, valt bij de Belgische politicoloog Jonathan Holslag niet in goede aarde. Een paar citaten uit zijn Trouw-artikel:
“Het Nederlands voorzitterschap excelleert in kleurloosheid”.
“Dat een sterk land als Nederland het zelfs niet aandurft om met wat hoop en verbeelding naar onze toekomst te kijken, stemt mij somber.”
“Europa heeft nu even geen pragmatisme nodig, maar een nieuw toekomstbeeld.”
Zou het? Op Twitter las ik juichkreten, maar ik ontwaarde in het betoog van Holslag niet meteen een handzame gids voor het Nederlands voorzitterschap van de EU. Wel klassieke utopische wensdromen.
Er was ooit een tijd van rimpelloze vergezichten: een tijd waarin we ons elk jaar weer een beetje rijker konden voelen en de toekomst stralend en maakbaar leek. De uitbreiding van de EU, de open grenzen, de Oslo-akkoorden….
oorlogen en door religieus fanatisme geïnspireerd geweld, heel erg dicht in de buurt
Maar toen kwam 11 september 2001. Op Curaçao, waar ik toen werkte, zag ik na afloop van de opening van het parlementaire jaar het World Trade Center in New York ineenstorten. Een Nederlandse minister – daar op bezoek – zei: “dit wordt oorlog.” Zijn onheilspellende woorden ketsten af op een schild van ongeloof. Op het idyllische eiland in de Caraïben scheen de zon en de boze wereld leek toen heel ver weg.
Nu, bijna 15 jaar later, zijn die rooskleurige toekomstbeelden van toen verdrongen door een voorheen ondenkbare realiteit: oorlogen en door religieus fanatisme geïnspireerd geweld, heel erg dicht in de buurt.
Dat de groei van de welvaart overal ter wereld ook een eind zou maken aan armoede, strijd, tribale tegenstellingen en religieuze waanzin en dat alle landen op den duur de zegeningen van democratie en vrijheid ten deel zouden vallen, is een ijdele hoop gebleken. ‘Vrije verkiezingen’ in autoritaire samenlevingen zonder onafhankelijke instituties, leiden niet automatisch tot levensvatbare rechtsstaten. We moeten aanvaarden dat veel landen alleen met straffe hand en repressie voor uiteenvallen kunnen worden behoed.
Wie herinnert zich nog die dagelijkse parade van deskundigen tijdens de zegenrijke Arabische Lente? Zelden zijn experts zo afgegaan. En wie durfde zich toen een voorstelling te maken van de uitkomst: de eruptie van geweld in de Arabische wereld en de vluchtelingenstromen waarmee Europa nu heeft “te schaften” ?
Natuurlijk heb je visie en idealisme nodig om je koers te bepalen, maar wensdromen belemmeren maar al te vaak het zicht op de oplossing van dringende problemen. Idealisme is mooi, maar een beetje nuchterheid kan geen kwaad.
De burgers snakken nu vooral naar beleid dat werkt, naar een overheid die presteert
Ongefundeerd optimisme heeft de Europese Unie aan het wankelen gebracht: het falen van de 3%-norm, EU-landen die sjoemelden met de toetredingsvoorwaarden en de bewaking van de buitengrenzen aan hun laars lapten. Was Bolkestein toen de enige realist die zich niet liet meeslepen in de utopische vergezichten waar Holslag nu een lans voor breekt?
De urgente vraagstukken van nu vragen juist om pragmatisme: kunnen we de gemeenschappelijke munt blijvend overeind houden? Kunnen we in de Eurozone economische groei bewerkstelligen? Kunnen we de vluchtelingenstroom beheersbaar maken? Op die vragen heeft Holslag geen antwoord.
Wil je al die 200.000+ vluchtelingen van Samsom in ons land succesvol integreren, dan heb je een doeltreffende aanpak en mensen en middelen nodig. Niet de wensdromen en fraaie vergezichten van Holslag. De burgers snakken nu vooral naar beleid dat werkt, naar een overheid die presteert, juist om die toekomst voor die burgers veilig te stellen.
Het simpele antwoord van rutte dat geen nieuwe visie zal komen op de imploderende Eussr siert zijn wanstaltige verraad en vooral uit pure onkunde het daarom huichelen met de Brusselse feodalen. De man is een buikspreekpop zonder enig inzicht, standpunt of inderdaad visie, het zal ook nooit tot een visie komen omdat hij daar de intelligentie noch durf noch karakter voor heeft. En dat is de minister president van nederigland. Niet mijn minister president.