De onthoofding van de Iraanse slang
Politieke aardverschuiving in het Midden-Oosten
Wat we voor onze ogen zien gebeuren in het Midden-Oosten is niets minder dan een aardverschuiving. Een aardverschuiving van de onderlinge verhoudingen tussen de landen die samen het Midden-Oosten vormen. Iran is gedegradeerd. Met de uitschakeling van proxies Hamas, Hezbollah en de sjiitische milities in Syrië en het wegnemen van de nucleaire dreiging heeft het land zijn hegemoniale positie in de regio verloren.
De overige landen in het Midden-Oosten kunnen nu eindelijk een normale relatie met Israël aangaan. Het beletsel daarvoor, de machtspositie van Iran, is verdwenen. De Abraham-akkoorden, die al in 2020 (eerste termijn Trump) waren gesloten met de Verenigde Arabische Emiraten, Bahrein, Soedan en Marokko, kunnen worden uitgebreid met Saoedi-Arabië, Oman en de Golfstaten. En wellicht ook met Syrië, Libanon en zelfs met Qatar.
Zelfbestuur
Als Israël de Palestijnen een vorm van zelfbestuur geeft, een eis van Saoedi-Arabië, kunnen de akkoorden voor rust zorgen in het Midden-Oosten. Hoe een dergelijk zelfbestuur vorm te geven heeft de Israëlische minister van economie onlangs al geopperd, zelfbestuur van autonome Palestijnse stammen binnen de staat Israël. Vergelijkbaar met het zelfbestuur van de diverse stammen, Emiraten, binnen de structuur van de Verenigde Arabische Emiraten.
Opzet Hamas
Het begon met de aanval van Hamas op 7 oktober 2023 op Israël, een poging om de aanstaande normalisatie van de betrekkingen tussen Israël en Saoedi-Arabië, een uitbreiding van de Abraham-akkoorden, te torpederen. Hamas leek aanvankelijk in die opzet te slagen, de besprekingen tussen Israël en Saoedi-Arabië onder leiding van de VS werden onderbroken. Maar de opzet slaagde niet. In plaats van een verzwakking van de positie van Israël in het Midden-Oosten gaf het de regering van Netanyahu de gelegenheid om haar positie te versterken.
Doodvonnis
Hamas wilde voorkomen dat Saoedi-Arabië een Abraham-akkoord met Israël sloot, maar tekende met de aanval op Israël van 7 oktober 2023 z’n eigen doodvonnis. De aanval van Hamas op Israël zette een reeks van gebeurtenissen in beweging, die uiteindelijk leidden tot het tegenovergestelde van wat Hamas met de aanval had beoogd. Israël vernietigde niet alleen Hamas zelf, maar maakte tevens een einde aan de omsingeling door de ‘Ring of Fire‘. Het neutraliseerde Irans tweede proxy Hezbollah en luidde met de hulp van de VS en Turkije de val van Assad in, waarbij ook de derde proxy van Iran, de sjiitische milities in Syrië, werden uitgeschakeld.
Israël-VS
En daar bleef het niet bij. In een geheime overeenkomst tussen premier Netanyahu en president Trump werd een plan bedacht om ook de kop van de slang, de opdrachtgever en financier van de proxies, Iran, als bedreiging van Israël uit te schakelen. Israël viel met een grootscheepse operatie van 300 jachtbommenwerpers Iran aan en vernietigde de Russische S-300 en S-400 afweersystemen. Ongehinderd konden de B-2 bommenwerpers van de VS vervolgens de nucleaire faciliteiten van Iran in Natanz, Isfahan en Fordow vernietigen.
Fordow was de zwaarst beveiligde verrijkingsinstallatie, diep onder een berg bij Qom. Hier zijn meerdere GBU-57 ‘bunker buster’-bommen ingezet om de ondergrondse centrifugehallen te vernietigen. Natanz was een andere cruciale uraniumverrijkingsfaciliteit, eveneens diep ondergronds en versterkt. Ook hier zijn zware bunker busters gebruikt om de installaties te verwoesten. En tenslotte Isfahan: het grootste nucleaire onderzoekscentrum van Iran, waar onder meer uranium werd opgeslagen. Deze locatie werd aangevallen met precisiewapens en kruisraketten, waaronder Tomahawks, gelanceerd vanaf Amerikaanse onderzeeërs.
Reactie Iran
Iran reageerde aanvankelijk met het sturen van (kruis)raketten op bevolkingscentra in Israël, die schade en mensenlevens eisten, maar met onder andere de Iron Dome kon 90% van de raketten onschadelijk worden gemaakt.
Ook dreigde het de Straat van Hormuz af te sluiten en daarmee de internationale aanvoer van olie en gas te frustreren. Met een telefoontje van president Xi van China ging dit plan – dat al door het Iraanse parlement was aangenomen – van tafel.
Na de actie van de VS en de dreiging van president Trump met nog meer acties bond het regime van de mullahs in en ging het – na een vooraf aangekondigde raketaanval op een militaire basis van de VS in Qatar – akkoord met een staakt-het-vuren. Ayatollah Ali Khamenei zag in dat doorgaan met raketaanvallen op Israël wel eens het einde van zijn regime kon betekenen. De mullahs hopen te overleven en hun macht – met de hulp van Rusland en vooral China – weer langzaam op te bouwen.
China
Iran speelt namelijk een centrale rol in het Belt and Road Initiative (BRI) van China als een strategisch knooppunt tussen Azië en Europa, zowel via land als zee. Het land is historisch gezien een belangrijk handelsknooppunt op de Zijderoute en blijft dat in het BRI-project, vooral door zijn geografische ligging en energiebronnen.
Sinds 2016 is Iran officieel betrokken bij het BRI-project, wat verder is versterkt door de ondertekening in 2021 van een 25-jarig samenwerkingsakkoord tussen China en Iran. Dit akkoord omvat Chinese investeringen tot $400 miljard in onder andere olie, gas, petrochemie, transportinfrastructuur en technologie. In ruil daarvoor krijgt China toegang tot goedkope Iraanse energie en wordt Iran geïntegreerd in het netwerk van spoorlijnen, havens en andere infrastructuurprojecten van het BRI.
Iran fungeert als een transport- en energie hub binnen het BRI, waardoor China zijn invloed in het Midden-Oosten kan vergroten en minder afhankelijk wordt van traditionele routes zoals de Straat van Malakka. Daarnaast versterkt de samenwerking de militaire en veiligheidsdoelen: China levert technologische steun, wapensystemen en traint Iraanse militairen. Samenwerking op het gebied van militaire oefeningen en inlichtingenuitwisseling versterkt Irans veiligheidspositie en regionale assertiviteit.
China fungeert als belangrijke internationale partner en bemiddelaar, bijvoorbeeld door Iran te helpen bij de normalisatie van relaties met buurlanden, zoals recent met Saoedi-Arabië. Dit vergroot Irans diplomatieke speelruimte en vermindert zijn internationale isolatie.
Door samenwerking binnen multilaterale organisaties als de Shanghai Cooperation Organization en BRICS, met Chinese steun, verankert Iran zich in een opkomend Euraziatisch machtsblok en kan het zich sterker opstellen tegenover westerse druk.
Kortom: China is een sleutelpartner voor Iran in het versterken van zijn regionale macht, zowel economisch, strategisch als diplomatiek.
Rusland
Iran is ook voor Rusland belangrijk. Niet alleen levert het drones voor de oorlog in Oekraïne, maar het is ook een partner voor de BRICS om een einde te maken aan de Amerikaanse suprematie in de wereld.
Poetin is echter voorzichtig en wil de ontluikende relatie met Trump niet in de waagschaal stellen. Rusland heeft Iran dan ook niet militair willen steunen in het conflict met Israël en de VS. Laat staan – zoals een gerucht ging – dat het Iran van nucleaire wapens zou voorzien.
Pakistan en Noord-Korea
Volgens sommigen zouden deze twee landen hun nucleaire wapens wel ter beschikking aan Iran willen stellen. Pakistan is evenals Iran een islamitisch land en Noord-Korea is geen lid van het non-proliferatie verdrag en maar al te bereid de Amerikaanse vijand dwars te zitten. Zo ver zal het echter niet komen. De VS heeft genoeg diplomatieke drukmiddelen op zowel Pakistan als Noord-Korea, rechtstreeks of via hun bondgenoot China, om dit te voorkomen.
Nieuwe verhoudingen in het Midden-Oosten
Wat van de steun van China ook zij (van Rusland, Pakistan en Noord-Korea heeft Iran weinig te verwachten), Iran is – althans voorlopig – als regionale macht uitgeschakeld. Van deze situatie kan in de ogen van de VS gebruik worden gemaakt om in het hele Midden-Oosten rust te brengen. Er bestaat hiervoor een Amerikaans plan, waarvan onderdelen al zijn uitgelekt.
Na een wapenstilstand met Hamas, het terugbrengen van de gijzelaars en het bestuur over Gaza tijdelijk aan de Gulf Cooperation Council (GCC) over te laten, kunnen volgens het plan de Abraham-akkoorden worden uitgebreid. Collega-columnist Jan Gajentaan typeert de nieuwe situatie in het Midden-Oosten treffend:
Het is nog vroeg dag. De stof in het Midden-Oosten is nog niet volledig neergedaald. Er zijn nog te veel onzekere factoren om een sluitende analyse te kunnen maken. Bovenstaande is dan ook slechts een eerste aanzet daartoe. Er kunnen nog veel spaken in het wiel van een vredesregeling in het Midden-Oosten worden gestoken. Door het nieuwe islamitische bewind in Syrië, gesteund door Turkije, door sancties tegen Israël vanuit de Europese Unie (op voorstel van Nederland nota bene, vroeger een bondgenoot van Israël), door onenigheid in het Arabische kamp en door – God verhoede – aanslagen door extremistische groepen.
De kans op rust in het Midden-Oosten is na de mislukte poging het Israëlisch-Palestijnse conflict op te lossen met de Oslo-akkoorden in Washington D.C. op 13 september 1993 en bezegeld met een handshake tussen Arafat en Rabin in aanwezigheid van president Clinton – in ieder geval nog nooit zo groot geweest.
Over de auteur
Deze voor ons gunstige ontwikkeling is alleen te danken aan het effectieve wapengeweld van Israël en de VS. Deze landen begrijpen wat nodig is en bereiken daarom in korte tijd meer dan de EU in vele jaren van diplomatie.
Ik denk eerder dat Israel even rust wilde hebben. Een week meer en Israel was compleet vernietigd.
Hamas heeft in de ‘linkse’ wereld wel de populariteit ’s prijs gewonnen, maar de oorlog met Israel en tegen de Joden verloren….. voorlopig…….
Hamas is een ‘goede’ tweede, maar alleen de eerste plek telt.
Jammer voor ‘Queers for Palestine’, die moeten nog een tijdje gebukt gaan onder het westerse juk.
De ayatollahs zijn in ieder geval ernstig verzwakt. Het punt is dat de Iraanse bevolking altijd ernstig onderdrukt is en daar hoeft het regime geen medewerking te verwachten. Integendeel, men kan zich afvragen waar de Israëlische intelligence haar informatie vandaan heeft, zoals het uitschakelen van de top van de Iraanse revolutionaire garde en een aantal atoomgeleerden.
Neen. Het hele iraanse volk heeft ze gesteund.
Laten wij hopen op een handdruk voor vrede.
Zelf bestuur voor Palestijnen is vragen om problemen. Palestijnen zijn altijd slachtoffer van dit of dat. Jordanë ving ze op, en al spoedig wilden ze het hoofd van de toenmalige koning, Tunesië idem dito, werden ze weggevaagd door de IDF, waardoor het toenmalige bewind aldaar aan de macht kon blijven. Eigen gebied is never nooit niet ontwikkeld. Waar vele miljoenen aan hen gevgeven voor ontwikkeling, is voor andere meer, ik denk minder belangrijke doelen gebruikt. Zo is er dus never nooit niet een fatsoenlijhke haven aanglegd wat met Nederlands geld makkelijk had gekunt.
Dank voor het inzichtelijke stuk tekst waarin hoop voor de toekomst soorsijpelt. Macht kan dus een betere situatie kan bereiken. Mits deze macht wordt gebruikt vanauit een juiste ethische doestelling. Dan is het recht van de sterkste zinvol ondanks alle activistische tegengeluiden.
excuses voor de typefouten.
De lachende derde is China
Zo langzamerhand het China nog 1 obstakel, de dollar en de investeringen die het land in de Usa heeft gedaan. Petro dollar zal sterven.
Wanneer de tijd rijp is dan is het over en uit met Europa. (Geen grondstoffen).
De Usa red zich wel heeft eigen grondstoffen en de reset zal men ook overleven. Burgeroorlog maar komt dat weer te boven
China zal de leider zijn in Azië, Afrika en zuid Amerika Rusland ligt al aan het infuus.
Europa is verlevendigd.
Welk infuus?
Het infuus van China
Ja maar, hoe dan?
China geeft geld en infrastructuur om de bodemschatten te delven en op de wereldmarkt te brengen. Als tegen prestatie krijgt China het eigendom of meerderheid zeggenschap over deze bodemschatten.
Het zelfde wat in Afrika gebeurt en wat er gebeurt is in Griekenland.