Na verijdelde vliegtuigkaping weer Netanyahu-bashing

• Over
• Laatste berichten

OpinieZ Nieuwsredactie

Analyse van actueel nieuws

Laatste berichten van OpinieZ Nieuwsredactie (alles zien)

• Na verijdelde vliegtuigkaping weer Netanyahu-bashing - 1 oktober 2026
• Nieuwe CO2-heffing EU komt er aan - 30 september 2026
• Importverbod Israëlische producten slaat terug op Nederland - 29 september 2026

Foto: Anna Zvereva CC BY-SA 2.0.

Gisteren viel een Omaanse copiloot de gezagvoerder van een Flydubai-vlucht vol Israëlische passagiers aan met een mes. Passagiers grepen in en redden zo’n 180 levens. In de Israëlische media waren oppositieleiders vervolgens vooral bezig met premier Netanyahu voor leugenaar uit te maken. De oppositie, die een dag eerder nog een waarschuwing voor aanslagen als verkiezingstruc van Netanyahu wegzette, beschuldigt de regering er van politieke munt uit de aanslag te willen slaan.

Woensdag zond vlucht FZ1073 van Dubai naar Tel Aviv de noodcode voor een kaping uit¹. In de cockpit had de Omaanse copiloot de gezagvoerder met een mes aangevallen. Het toestel, een Boeing 737 MAX, zakte binnen een minuut van ruim tien naar ruim vijf kilometer hoogte. Aan boord zaten zo’n 180 mensen, bijna allemaal Israëliërs⁵. Passagiers drongen de cockpit binnen, overmeesterden de aanvaller en hielpen het toestel weer onder controle te krijgen²; de gezagvoerder raakte zwaargewond. “Drie of vier mensen hebben 180 levens gered”, zei een van de passagiers achteraf¹.

Het is een verhaal van Israëlische heldenmoed. Het vliegtuig landde veilig in Tabuk, in het noordwesten van Saudi-Arabië, waar de Saudische autoriteiten de copiloot vasthouden⁵.

Die middag sprak minister van Defensie Israel Katz van een “jihadistische terroristische aanslagpoging”⁶. Flydubai houdt het voorzichtiger en zegt dat de motieven onbekend zijn en formeel worden onderzocht⁵. Die voorzichtigheid gold niet voor de Israëlische oppositie.

Leugenaar

Lapid ging diezelfde middag op X in de aanval tegen een anonieme diplomatieke bron. Die bron had tegenover Kanaal 12 gezegd dat Lapid de avond ervoor wel degelijk was ingelicht over een forse toename van terreuractiviteit in het buitenland⁷. Lapid noemde dat een leugen, liet doorschemeren dat Netanyahu zelf de bron was, en verweet die een “zielige poging om mee te liften op de heldenmoed van Israëliërs”⁷. Volgens hem ging de waarschuwing over iets van meer dan twee jaar oud en had het niets met vliegtuigen te maken.

In dezelfde adem als zijn lof voor de passagiers sprak Yair Golan, leider van De Democraten, zijn minachting uit voor de “Hamas is een asset”-regering, die er volgens hem goedkope politiek van maakte. Avigdor Liberman (Yisrael Beytenu) veroordeelde aanhangers en campagnemedewerkers van de regering die van de crisis politiek kapitaal wilden maken; alleen Naftali Bennett hield het bij lof voor de passagiers⁸.

Het debat verschoof zo binnen een paar uur van een man die volgens de Israëlische minister van Defensie een vliegtuig vol Israëliërs wilde laten neerstorten, naar de vraag wie Netanyahu een leugenaar mocht noemen.

De avond ervoor

Op 29 september zei Netanyahu op de luchtmachtbasis Tel Nof dat er aanwijzingen waren voor vijandelijke aanslagen in aanloop naar de verkiezingen. Het leger had volgens veiligheidsbronnen geen concrete dreiging gezien en het alarmniveau niet verhoogd. Voor de oppositie was dat genoeg om er een verkiezingstruc in te zien. De partij van oud-legerchef Gadi Eisenkot eiste een briefing voor Lapid om zeker te weten dat het geen politieke manoeuvre was. Golan stelde dat Israël Netanyahu niet kan geloven als die zegt dat zijn motieven niet politiek zijn³.

Lapid zelf zei na de briefing dat Israëls veiligheid en legerbases geen decor zijn voor verkiezingsfilmpjes, en dat niemand een excuus heeft om de verkiezingen te verstoren⁴. Een waarschuwing voor aanslagen op Israëliërs werd zo in één adem een verkiezingsargument. De volgende ochtend bleek de dreiging allerminst denkbeeldig.

Wie de avond ervoor een waarschuwing voor aanslagen als campagnemateriaal wegzet, kan de volgende middag moeilijk geloofwaardig volhouden dat vooral de ander een veiligheidsincident politiek uitbuit. Precies dat deed de oppositie.

En Ben-Gvir?

Het regeringskamp zette het incident net zo snel in. Minister van Nationale Veiligheid Itamar Ben-Gvir noemde het een reden om de Israëlische veiligheidsdoctrine “naar een hoger niveau” te tillen en door te gaan tot de totale overwinning in Iran, Libanon, Gaza en Judea en Samaria⁹. Over die conclusie valt te twisten, zeker nu nog niet is vastgesteld dat een organisatie of staat achter de copiloot zat⁹. Ben-Gvir richtte zich daarmee op Israëls vijanden en op de vraag hoe het land zich verdedigt. De oppositie richtte haar pijlen op de eigen premier, terwijl de aanvaller in een Saudische cel zat en niemand zijn motief kende.

De cockpit

In het politieke tumult kreeg het werkelijke veiligheidsprobleem van deze dag nauwelijks aandacht. Minister van Transport Miri Regev vroeg Netanyahu de vluchten van Flydubai op te schorten. Volgens haar schendt de maatschappij de luchtvaartafspraken, die voorschrijven dat piloten op vluchten naar Israël burgers zijn van landen waarmee Israël diplomatieke betrekkingen heeft¹⁰. Oman is zo’n land niet.

Hoe een Omaanse copiloot in de cockpit van een vlucht naar Tel Aviv terechtkwam, is de vraag waarop de reizigers een antwoord verdienen. Netanyahu gaf opdracht de beveiliging bij zowel Israëlische als buitenlandse maatschappijen op te voeren⁶.

Flydubai vliegt sinds 2020 op Tel Aviv en bleef na 7 oktober 2023 vliegen toen veel buitenlandse maatschappijen wegbleven. Het vervoerde in augustus ongeveer 90.000 passagiers van en naar Ben Gurion¹¹. Dat zijn er ruim 20.000 per week. Een gat in de screening van de bemanning raakt hen allemaal.

Over zeven dagen herdenkt Israël de slachting van 7 oktober, over 27 dagen gaat het land naar de stembus. OpinieZ verwacht dat de oppositie het Flydubai-incident tot die verkiezingen tegen Netanyahu blijft gebruiken, ook als het onderzoek het jihadistische motief bevestigt.

Een verantwoordelijke oppositie had deze woensdag de passagiers geprezen en daarna samen met de regering de vraag gesteld hoe een burger van een land zonder betrekkingen met Israël achter de stuurknuppel van een vliegtuig vol Israëliërs kon plaatsnemen.

In de reacties van Lapid, Golan en Liberman die Times of Israel woensdag optekende, komt die vraag niet voor. Ze hadden het te druk met Netanyahu voor leugenaar uitmaken.