De rampzalige Iran-deal van Trump

Israël en de Iraanse bevolking in de steek gelaten

Columnist, schrijver. Houdt van feiten, haat hypocrisie. Auteur van: Het verdriet van de Schilderswijk (2021), Debat ongewenst (2023) en Wat leren we onze kinderen? (2025)

Titelfoto bij artikel De rampzalige Iran-deal van Trump Maaike van charante OpinieZ

Foto: Publiek domein (CC0)


 
Jarenlang heeft president Trump zijn voorganger Obama verweten dat hij een slechte deal met Iran had gesloten, maar nu zet hij zelf een slechtere deal in de steigers. Het lijk er op dat het Iraanse regime vrijwel alles krijgt wat het wil er er nauwelijks iets voor terug hoeft te doen. En dat terwijl zowel Israël als de Iraanse demonstranten in de steek worden gelaten. Het is te hopen dat de verdere onderhandelingen mislukken.

Trump heeft na bijna vier maanden oorlog een deal gesloten met Iran, of beter gezegd: een memorandum of understanding, een intentieverklaring. Deze deal is zo slecht dat niemand er blij mee is. Trumphaters roepen triomfantelijk dat dit het zoveelste bewijs is dat Trump een idioot is, terwijl de rest van de wereld verbijsterd probeert te ontdekken wat hierachter zit.

De intentieverklaring bestaat uit veertien punten waarin allerlei voornemens en beloftes staan. De komende zestig dagen gaan Iran en de VS verder onderhandelen, en over twee maanden moet er een definitief vredesakkoord liggen dat bekrachtigd zou moeten worden door een bindende VN-resolutie.

 

 

Geen zelfverdediging voor Israël

Het eerste punt is een klap in het gezicht van Israël. De VS, Iran en hun bondgenoten – waaronder Israël, dat niet mee mocht praten – moeten direct de strijd op alle fronten staken, ook in Libanon. Natuurlijk is Israël niet in oorlog met Libanon, maar met de terreurgroep Hezbollah – de vooruitgeschoven post van Iran – die al decennia Libanon als uitvalsbasis gebruikt om Israël aan te vallen.

Met dit punt tast Trump het recht op zelfverdediging van Israël aan, en de Iraanse leiders hebben dat goed begrepen. In onderstaande video zegt de Iraanse ondertekenaar van de intentieverklaring: We onderhandelden met de moordenaars van onze geliefde leider. Als we gerechtigheid zoeken, dan ligt gerechtigheid voor onze imam in de bevrijding van Jeruzalem.

Laat u niet misleiden door de verhullende term ‘de bevrijding van Jeruzalem’, Mohammad Bagher Ghalibaf bedoelt hier de vernietiging van Israël, en de onderwerping, verdrijving of uitroeiing van alle Israëli’s. Het Iraanse regime en zijn terreurafdelingen – zoals Hezbollah – hebben nooit een geheim gemaakt van hun genocidale intenties.

De overeenkomst stelt dat na ondertekening onmiddellijk de wapenstilstand ingaat, wat inhoudt dat Israël de militaire infrastructuur van Hezbollah niet verder kan ontmantelen. Het is ongekend dat de VS een bondgenoot hiertoe dwingen. Voor Israël is de macht van Hezbollah – opgebouwd onder het oog van VN-troepen die dit hadden moeten verhinderen – een existentieel gevaar.

 

Iran omkopen

Wil dit zeggen dat de veiligheid van Israël Trump niet interesseert? Dat is moeilijk te zeggen. Het lijkt alsof hij denkt dat uiteindelijk iedereen slechts om geld geeft, en dat hij dus het godsdienstwaanzinnige Iraanse regime kan omkopen. Als dit werkelijk de gedachte achter deze deal is, dan is dat levensbedreigend naïef. Toch lijkt omkoping de kern van deze intentieverklaring.

De punten vier, zes, zeven, tien en elf gaan allemaal over financiële tegemoetkomingen aan Iran. De VS stoppen de blokkade van Iraanse havens, zetten zich in voor beëindiging van alle sancties, maken handel met Iran weer mogelijk, geven bevroren tegoeden vrij, en beloven een wederopbouwfonds. Bij dat laatste gaat het om het astronomische bedrag van 300 miljard dollar.

De verklaring leest alsof Iran de oorlog gewonnen heeft en nu voorwaarden kan opleggen aan de verliezers; het ‘wederopbouwfonds’ doet dan ook denken aan herstelbetalingen. Trump beweert dat er geen cent Amerikaans belastinggeld naar Iran gaat, maar waar wil hij dit kapitaal vandaan halen? Hij schijnt te denken dat hij Arabische landen zo gek kan krijgen om hieraan mee te betalen. Dit zijn landen die begin maart door Iran beschoten zijn.

Punt vijf bevat zowaar een Iraanse concessie: het opheffen van de blokkade van de Straat van Hormuz. Iran heeft deze blokkade ingesteld om Trump onder druk te zetten met stijgende olieprijzen wereldwijd, wat inderdaad effect heeft op de Amerikaanse peilingen. Het is alsof Iran een gijzelaar nam, en Trump nu bereid is om voor deze gijzelaar een absurd hoge losprijs te betalen.

 

Iraanse demonstranten

Ook de Iraanse demonstranten krijgen een klap in het gezicht. Dit is de tekst van punt twee: The United States of America and the Islamic Republic of Iran undertake to respect each other’s sovereignty and territorial integrity, and to refrain from interfering in each other’s internal affairs. Het is niet moeilijk te raden waar ‘internal affairs’ op doelt.

Begin januari deed Trump meerdere oproepen en beloftes aan de Iraanse bevolking. Als Iran demonstranten neer zou schieten, zou Trump hen te hulp komen. “Help is on its way.” De Iraniërs gingen massaal de straat op, en werden bij tienduizenden afgeslacht. Even leefde de hoop op toen Israël en de VS aanvielen; die hoop is nu verpletterd.

 

Kernwapens

Punt acht en negen gaan over de pogingen van Iran om kernwapens te krijgen. Die punten zijn heel summier. Er staat in dat Iran belooft niet naar kernwapens te streven, en dat alles – ook het bezit van verrijkt uranium – voorlopig mag blijven zoals het nu is. Dit lijkt verdacht veel op de Irandeal die Obama in 2015 sloot, en waarop Trump felle kritiek had. Maar zijn deal is slechter.

Dat blijkt ook uit punt twaalf en dertien, die ingaan op de volgorde waarin de punten van het plan verwezenlijkt moeten worden. Eerst stoppen de gevechten – ook in Libanon – daarna heffen de VS de blokkering van Iraanse havens op, dan opent Iran de Straat van Hormuz, en vervolgens verdwijnen de eerste sancties en worden de bevroren tegoeden vrijgegeven.

Het aanpakken van het nucleaire programma komt pas later, en de eisen zijn zwak. Zo hoeft Iran het verrijkte materiaal niet te vernietigen, dit is onderwerp van latere besprekingen. Maar Trump heeft alle middelen om het regime te kunnen dwingen dan al uit handen gegeven. De vraag van een journalist aan vicepresident JD Vance in onderstaande video is dan ook terecht.

En de opmerking van Nioh Berg over de 300 miljard dollar is ook terecht. Wat voor oorlogsschade heeft Iran? Dat is voornamelijk militaire schade, omdat zowel de VS als Israël militaire doelen beschoten. Waar zal dit ‘wederopbouwfonds’ dus grotendeels aan besteed worden? Aan militaire doelen.

 

Slecht onderhandeld

In de afspraken zitten nog meer problematische details, zoals de vage afspraak (punt vier) dat de VS zich zullen terugtrekken uit ‘de regio’. Is dat uit Iran zelf? Uit de Perzische Golf? Uit het hele Midden-Oosten? En wat te denken van de bepaling in punt vijf dat Iran zal zorgen dat commerciële scheepvaart door de Straat van Hormuz hervat kan worden. Betekent dit dat Iran geen militaire scheepvaart zal toestaan?

Op talloze details kunnen de Iraanse onderhandelaars nog punten scoren, en het weinige dat echt vast ligt, bestaat vooral uit verplichtingen van de VS en Israël, niet van Iran. Zo komt in het hele verhaal het woord terrorisme niet voor, terwijl juist de export van Iraans terrorisme in de regio zo’n enorm probleem is. Mag Iran ‘gewoon’ Hezbollah en Hamas blijven sponsoren?

Het is niet voor niets dat Mark Dubowitz, CEO van de Foundation for Defense of Democracies, verzuchtte (52:06) dat waarschijnlijk nog nooit in de Amerikaanse geschiedenis zoveel bereikt was op het slagveld en zo knullig verspild aan de onderhandelingstafel.

 

Waarom?

Hoe is dit toch mogelijk? Is Trump een bluffer die eindelijk zijn hand overspeeld heeft? Heeft hij Israël en de Iraanse demonstranten verraden uit gewetenloos opportunisme, net zoals hij in 2019 de Koerden in de steek liet? Sommigen hopen nog dat ineens zal blijken dat Trump een meesterlijk spel van misleiding gespeeld heeft, en alsnog de ayatollahs zal vernietigen. Maar ik betwijfel dat.

De Israëlische analist Dan Schueftan sprak over de deal. Hij ging ook in op de morele verwording in het Westen die vooral zichtbaar werd na de val van de Sovjetunie. Westerse normen en waarden zijn niet meer in tel: rechten en vrijheden wankelen. Zelfhaat viert hoogtij, en cultuurrelativisme zorgt dat we bij voorbaat al buigen voor eisen van buitenaf.

Wat moet het huidige Westen met een landje dat koppig vasthoudt aan de eigen identiteit en in het hart van de geadoreerde islam westerse normen en waarden verdedigt? Israël gaat in tegen de opgelegde slachtofferhiërarchie, en erger nog: met succes. Dat moeten wel nazi’s zijn.

Schueftan denkt dat westerse zelfhaat bij de afkeer van Israël misschien nog wel een grotere rol speelt dan antisemitisme. Hij ziet deze mentaliteit ook in de VS terrein winnen en zodra dit peilingen gaat beïnvloeden, zal president Trump daar gevoelig voor zijn. Zou dat de reden zijn dat hij deze afschuwelijke deal wil sluiten? Wat ook de reden is, de deal is nog niet definitief.

Het is te hopen dat Trump alsnog zal bijsturen. Al is het maar uit ijdelheid omdat zowel voor- als tegenstanders vinden dat hij de verliezer is in deze deal.

U kunt Maaike van Charante steunen via repelsteeltje.backme.org

OpinieZ bestaat dankzij u!

Geen betaalmuur, geen subsidie — OpinieZ is gratis omdat lezers zoals u ons steunen. Wilt u een bijdrage doen?

Doneer direct aan OpinieZ via GoFundMe
Doneer belastingvrij aan Stichting Recht voor zijn Raap via WhyDonate

De Stichting Recht voor zijn Raap is een onafhankelijke ANBI-stichting die vrije meningsvorming in Nederland bevordert en daarmee OpinieZ mogelijk maakt. Uw gift is onder voorwaarden fiscaal aftrekbaar. Voor een periodieke schenkingsovereenkomst (minimaal 5 jaar en volledig fiscaal aftrekbaar) kunt u contact opnemen met stichtingrvzr@gmail.com.

Reacties worden gemodereerd.

→ Lees onze spelregels

Reacties die onze spelregels schenden worden verwijderd. Herhaalde overtredingen, oproepen tot geweld, beledigingen en antisemitisme leiden tot een permanente ban. De redactie treedt niet in discussie over de reden van verwijdering, noch over een ban. Gebruikers met ongeldige e-mailadressen worden geblokkeerd.

Abonneren op reactie(s)
Abonneren op
guest

22 Reacties
Meeste stemmen
Nieuwste Oudste
J. C. Th. Köhler
J. C. Th. Köhler
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Een paar overwegingen bij het artikel.

1e: Trump is géén idioot. Hij heeft Venezuela de wacht aangezegd. Cuba staat op het punt zijn regiem te wijzigen, etc.

2e: Trump heeft een staf van adviseurs om zich heen groter dan de Tweede Kamer. En dat zijn stuk voor stuk óók geen idioten.

3e: Israel weigerde eerst om de wapens stil te leggen, maar doet dat nu hals over kop. Wat weet Israel dat wij niet weten?

Laten we dus eerst die 60 dagen afwachten en dán pas oordelen over deze deal. Waar komt het idee vandaan dat wij nu al precies weten dat Trump het wéér verkeerd heeft gedaan?

Den Helder
Den Helder
19 dagen geleden
Antwoord op reactie van  J. C. Th. Köhler

Prima om het 2 maanden aan te zien maar wat zou dan anders kunnen zijn? Het is dan oktober en je zit vlak voor de midterms. En deze oorlog is niet populair in de VS. Iran zal normaliter niet snel dit voor hen voordelige verdrag schenden. Blijft over Israel die de strijd tegen Hezbollah weer opvoert hetgeen Trump een “dan zoek je het zelf maar uit”-argument geeft.
In alle gevallen is het resultaat slechter dan de vooroorlogse situatie. Trump haalt enkele binnenlandse successen maar vooralsnog is zijn optreden in de buitenlandse politiek dat niet echt.

Ruud
Ruud
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Trump begaat een ontiegelijke fout met die deal aan Iran, het zich afkeren van Israël én van het Iraanse volk dat in vrijheid wil leven, in plaats van onder de duisternis dat Islam heet

Het westen, waaronder Nederland, is al verloren, daar zal al heel snel de duisternis gaan overheersen. Dankzij de useful idioten die de deug- en wokewaanzin aanhangen en daarmee de duisternis binnenhalen én faciliteren!

Dat Trump dus niet zo’n useful idiot mag worden!

Andre
Andre
20 dagen geleden
Antwoord op reactie van  Ruud

Het is geen deal, het is een voorlopig protocol.

Ni28
Ni28
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Iran akkoord is zonder meer een mislukte actie van Trump. Verblind door succes in Venezuela zou Iran snel op de knieën gaan en inderdaad is er de top sterk verdund maar Iran is geen Venezuela en het verzet is sterk. Trump gokte op een Iraanse opstand die zijn aanwezigheid zou steunen maar dat bleef uit. Iraanse machthebbers hebben toch een flinkere vinger in de pap dan gedacht. Daar hebben inlichtingen diensten in gefaald. En Israël lijkt de underdog te worden in deze conflict. Want zolang de ayatollahs aan bewind blijven en dat kan mooi met deze overeenkomst, blijft het Middenoosten een kruitvat zeker voor Israël. Te lange conflict met alle consequenties daarmee gepaard zou Trump weer schaden in de tussentijdse verkiezingen. Ook het uitbreiden van de oorlog zou zijn schuld zijn. Dus blijf Iran een onafgemaakte zaak en in die zin geflopt. De nucleaire programna is dan wel mogelijk ontmanteld daar kan Trump zijn succes op staven maar het blijft teleurstellend. Israel zal het weer alleen moeten klaren. Uiteraard met de stempel van de agressor maar wat kunnen zij anders zolang terroristen niet worden bestraft en niemand anders iets doet. Hoe het Trump zelf voelt zullen wij nooit weten want naar buiten toe wordt het toch als succes gepresenteerd. De ayatollahs zullen nooit veranderen dus het bestand zal niet lang duren. Dan zou Trump kunnen toeslaan met andere reden dan alleen nucleaire probleem.

Andre
Andre
20 dagen geleden
Antwoord op reactie van  Ni28

Ik snap de reactie, maar oorlogen verlopen nu eenmaal nooit zoals gehoopt.
– er was wel degelijk een Iraanse opstand, maar niet zo succesrijk als gehoopt; denk aan de opstanden in de DDR, Hongarije, TsjechoSlowakije, die brachten ook niets.
– het nucleaire programma is behoorlijk gereduceerd, heb ik begrepen.
Inderdaad het is een onafgemaakte zaak en ….we kennen Trump inmiddels goed genoeg om te weten dat hij niet bang is voor een tweede ronde.

Andre
Andre
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Ik snap de teleurstelling, maar die komt vooral voort uit de drang naar snelle resultaten.
Laten we even naar het grote plaatje kijken:
– militair potentieel van Iran is aanzienlijk verzwakt
– Iran raakte vele miljarden aan olie inkomsten kwijt
– Trump heeft te maken met de olieprijs op de internationale markt en Golfstaten die heel veel inkomsten mislopen door de blokkade
Iran gaat zich niet houden aan dit protocol en dus komt er gewoon een tweede ronde.
Binnen wat nu mogelijk is, doet Trump een goede zet, want de bal ligt nu bij Iran.
On het schaken heet dit een gambiet.

Laatste aanpassing 20 dagen geleden door Andre
p.
p.
20 dagen geleden
Antwoord op reactie van  Andre

Ik ben even benieuwd welke ‘bal’ er dan nu bij Iran ligt. Bedoel je daarmee dat Iran zich er niet aan zal houden? En dan komt de 2e, veel verpletterender ronde? Dat is in feite het enige Trumpiaanse scenario dat ik kan bedenken. Dat Iran nog nooit een onderhandeling verloren heeft weet hij natuurlijk ook. En hem kennende, zal hij de ‘eindonderhandeling’ willen winnen, en de laatst lachende zijn.
Vraag is dan wel waarom Trump al weken zo niet maanden keihard roept alsof hij ze op de knieen heeft en als dat niet zo is, hij ze uit zal roken.
Maar – dat zou uiteraard óók strategie kunnen zijn. Heel goed zelfs want Trump is echt niet dom, in de verste verte niet. En ook niet naief.
Ik geef toe: ik zie weer wat licht aan het eind vd tunnel.

p.
p.
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Ik ben verbijsterd. Dit kán niet de bedoeling zijn. De enige reden die ik kan bedenken is dat Trump zeker weet dat Iran zich hier niet aan gaat houden en dat hij dat op een voor hem aantrekkelijk tijdstip zal ‘openbaren’ – zodat hij alsnog weer actie kan ondernemen maar het hem verkiezingstechnisch geen of weinig schade zal opleveren.
Anders kan ik dit niet begrijpen.

Nanko van Dijk
Nanko van Dijk
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Misschien speelt er toch nog iets meer:

Promethean Action discusses the newly signed 60-day memorandum of understanding with Iran, highlighting JD Vance’s claims that no funds have been released and that sanctions relief depends on verification and elimination of enriched stockpiles, alongside reports that Russia and China helped conclude the deal.

Daarnaast heeft Trump tenminste 200 olietankers via de straat van Hormuz naar de Indische Oceaan geleid, ‘s nachts, want Iraanse radar is buiten gevecht gesteld.

ermindewinkel
ermindewinkel
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Een aantal dagen geleden reaguurde ik op GeenStijl met de volgende voorspelling:
1: Hezbollah vuurt wat raketjes en/of drones af op Noord-Israël
2: Israël bombardeert het één en ander in Beiroet en omstreken
3: Iran sluit de Straat van Hormuz wegens de “zionistische agressie”.
4: Onderhandelingen tussen Iran en VS gestopt.

‘l Histoire se repête

Jon
Jon
20 dagen geleden
Antwoord op reactie van  ermindewinkel

‘l Histoire ne se répète jamais (dacht uitspraak van Voltaire?). Is ook mijn mening. Andere tijden, andere spelers.

Frank
Frank
19 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Teleurstelling dat Trump zich een oor heeft laten aannaaien had ik ook, en de MSM, zelfs de Telegraaf, ventileren dit ook op deze manier. Maar lees even de column van Leon de Winter van een paar dagen geleden. Trum wil even rust rond 4th of July en de finale van het WK en daarna gaat ie weer los. Het probleem Iran wordt straks voorgoed opgelost. De regime change komt er. Geduld…

Nyong
Nyong
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Wat ik jaren geleden (ik was 15) mijn Ambonese overgrootmoeder hoorde zeggen
1. De 3e wereldoorlog ontstaat in het Midden Oosten en
2. Er bestaat ook nog het Gele Gevaar.

Vele nuttige bezigheden buitenshuis gehad hebbende, kwamen deze beide punten blijkbaar in mijn geheugen terecht.

Het is totaal niet in mij opgekomen me überhoupt met “Politiek” bezighouden. Uit mijn vak komt de term Blindvermogen voor. Afwijkend van het werkelijke vermogen (Watts).
In de politiek wordt hiervoor de term Beeldvorming gebruikt.

In die zin is Trump géén politicus maar een business man.

Citeer dhr Köhler:
Waar komt het idee vandaan dat wij nu al precies weten dat Trump het wéér verkeerd heeft gedaan?
Dat idee komt zeker niet van dié “Rechts-Extremisten”.

Henk de Verschrikkelijke
Henk de Verschrikkelijke
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Beste Maaike,

‘dat westerse zelfhaat bij de afkeer van Israël misschien nog wel een grotere rol speelt dan antisemitisme. Hij ziet deze mentaliteit ook in de VS terrein winnen en zodra dit peilingen gaat beïnvloeden, zal president Trump daar gevoelig voor zijn.’

Net zoals alle andere Westerse democratieën, die na de Val van de Muur inhoudelijk leeg zijn geworden en alleen nog maar kunnen denken in termen van supranationale regelingen en organisaties en zich in het dagdagelijkse laten leiden door opinieonderzoeken en focusgroups.

Bij gebrek aan een positief inhoudelijk idee wat je als maatschappij en/of land bent of doet (en dan niet ‘iedereen is welkom’ want er zullen altijd genoeg centjes zijn) is dit je lot.

En dat begin wat in de kijkert te lopen, maar er zijn er nog meer dan genoeg die enthousiast de boel lopen de verneinen en meer sturing/verboden als essentiële middelen zijn om het schip van staat recht op de kiel te houden.

Chin up, worse to come

rien e
rien e
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

De Trump-administratie is nmm bang voor de mid-terms komende november. Een kat in het nauw maakt rare sprongen. In ieder geval feitelijk was het niet Bush die na hel gofoorlog conflict zo’n 35 jr geleden die al de suggestie opwierp om direkt daarop Iran aan te pakken. Dat heeft men verzuimd en het iraanse volk opnieuw in de kou laten staan. Daarnaast lijkt men de stategische alliantie met Israel ook niet erg serieus te nemen. Opmaat naar Armageddon?

Fred
Fred
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Prima deal van Trump. Zal later blijken.

ermindewinkel
ermindewinkel
19 dagen geleden
Antwoord op reactie van  Fred

Niet mee eens. Volgens mij heeft mijnheer Trump zich compleet in het pak laten naaien.
Voor wat voor reden dan ook.

Niets is wat het lijkt
Niets is wat het lijkt
19 dagen geleden
Antwoord op reactie van  ermindewinkel

Misschien wel, maar misschien ook juist niet. Trump speelt al tijden het spel van maximaal ontregelen. Niet alleen mbt Iran. Hij buit vaak met succes onzekerheden uit, dus ik vel vooralsnog geen oordeel.

Bernardo A.
Bernardo A.
18 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Misschien is Trump verleid om een oorlog te voeren die de USA nooit zou kunnen winnen. En die de positie van de USA in die regio ernstig zou ondermijnen.

Ofwel: oorlog verloren.

Neemt niet weg dat Iran een onmenselijk en levensgevaarlijk regiem heeft dat moet worden opgeruimd. Maar op de ondernomen manier blijkt dat niet te gaan.

In deze heeft Trump niet zoveel keuzes.

Sarcoff
Sarcoff
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Reactie is verwijderd. Reageren in hoofdletters is niet toegestaan. Zie onze spelregels.

Kee
Kee
20 dagen geleden
Artikelwaardering :
     

Reactie verwijderd. Reageren in hoofdletters is niet toegestaan. Zie onze spelregels.

Laatste aanpassing 20 dagen geleden door Kee
22
0
We zijn benieuwd naar uw reactiex
×