Ursula von der Leyen gaat te ver met beloftes aan Oekraïne

Lichtzinnige toezegging van EU-lidmaatschap

Het kan niemand ontgaan zijn dat Ursula von der Leyen – de voorzitter van de Europese Commissie – dolgraag wil dat Oekraïne bij de EU komt. Eind februari 2022 stelde ze al dat Oekraïne ‘een van ons is’ en dat ‘we hen erbij willen’. Deze week schreef Nu.nl dat Von der Leyen beloofd heeft dat Oekraïne sneller toe mag treden dan gebruikelijk. Maar mag zij dit wel beloven? En wie is Von der Leyen eigenlijk, vraagt Maaike van Charante zich af.

Spitzenkandidaten

Misschien herinnert u het zich nog. In mei 2019 waren er EU-verkiezingen en de Europese Commissie had iets bedacht om meer kiezers naar de stembus te krijgen. Het moest allemaal democratischer! De burgers van de EU zouden niet alleen de parlementsleden kiezen, maar ook iets te zeggen hebben over wie de EU-commissie zou leiden. En zo kregen we de Spitzenkandidaten: de kandidaten voor de hoogste post in de Europese Unie.

Ook in Nederlandse media werd uitgebreid aandacht besteed aan de ‘plannen’ van de Spitzenkandidaten; deze ‘directe’ verkiezingen moesten enthousiasme losmaken bij de kiezers. Tot op zekere hoogte werkte dit. Het was waarschijnlijk een van de redenen dat Frans Timmermans zoveel stemmen haalde – het Timmermans-effect – want dan zijn veel (eurofiele) Nederlanders toch weer nationalisten. Een Nederlander als ‘baas’ van de EU, dat sprak blijkbaar velen aan.

 

Achterkamertjes

Maar de EU en democratie zijn niet zo’n beste combinatie, en de verkiezingen deden er niet toe. Manfred Weber – de Duitse Spitzenkandidaat voor de christendemocratische fractie – had gewonnen, maar mocht niet de nieuwe voorzitter worden. Er werd een nieuwe kandidaat uit de hoge hoed getoverd: Ursula von der Leyen. Zij was minister geweest op verschillende posten in vier kabinetten Merkel, en niet zonder problemen.

 

Duitse minister van Defensie

Met name op Defensie heeft Von der Leyen nogal wat brokken gemaakt. Er is zelfs een parlementair onderzoek geweest naar het inhuren van adviseurs onder haar bewind, de ‘Berateraffäre’. Haar antwoorden op de beschuldigingen van onjuiste inkoop en vriendjespolitiek – hier waren honderden miljoenen mee gemoeid – werden ‘zeer zwak’ genoemd.

 

Plagiaat in proefschrift

Tijdens dit ministerschap kwam Von der Leyen ook nog in opspraak omdat bleek dat zij in haar proefschrift plagiaat had gepleegd. Hoewel de onderzoekscommissie van de betrokken universiteit toegaf dat er inderdaad sprake was van plagiaat, stelde men dat het hier ‘slechts’ om fouten ging en niet om kwade opzet. Zij mocht dus haar dokterstitel behouden. Veel Duitse media waren hier kritisch over en spraken – alweer – van vriendjespolitiek.

 

Chef van de EU

Dit alles was geen beletsel om deze dame voor te dragen voor de hoogste post in de EU. Natuurlijk was hier en daar nog wat plichtmatig gejuich omdat Ursula de eerste vrouw was die chef van de EU werd, maar verder was het enthousiasme ver te zoeken. En tot nu toe heeft Von der Leyen dan ook geen blijk gegeven van geweldig leiderschap.

Zo kreeg zij veel kritiek voor haar strategie – of beter, het gebrek daaraan – met betrekking tot de coronavaccins. Op de publicitair gunstige momenten stond Ursula steeds vooraan, toen het roer vorig jaar drastisch om moest, verschool ze zich achter eurocommissaris Stella Kyriakides. Achter de schermen regelde ze zaken met Albert Bourla, de topman van Pfizer, maar ze weigerde daar openheid over te geven.

Von der Leyen stamt uit een vooraanstaande familie, en zij lijkt te denken dat regels niet voor haar gelden. Alsof we nog steeds een feodale samenleving hebben waarin edelen onderling alles regelen zonder verantwoording af te hoeven leggen. De beschuldigingen tegen haar gaan niet voor niets telkens over vriendjespolitiek. En deze houding lijkt haar ook parten te spelen met betrekking tot Oekraïne.

 

Oekraïnecrisis

Sinds Rusland Oekraïne is binnengevallen, doen de uitspraken van Ursula mij vaak denken aan een Brits spreekwoord: ‘Fools rush in where angels fear to tread.’ Vrij vertaald: dwazen stormen naar binnen waar engelen nauwelijks durven te komen. Iedereen met een beetje gezond verstand begrijpt dat deze situatie gevaarlijk is en dat voorzichtigheid geboden is.

Poetin is letterlijk en figuurlijk een grens overgegaan en heeft op 27 februari zelfs geïmpliceerd dat de inzet van kernwapens een optie was. En wat deed Von der Leyen op 28 februari? Eén dag later? Ze stelde dat Oekraïne ‘bij ons hoort’ en lid van de EU moest worden. Haar uitspraken deden nogal wat stof opwaaien, want ten eerste: wat was dit voor provocerende uitspraak op zo’n precair moment? En ten tweede: Von der Leyen gaat hier helemaal niet over.

 

Procedure toetreding EU

Landen die lid willen worden van de EU kunnen niet zomaar even door de president van de EU-commissie naar binnen gewuifd worden.

Wanneer een land wil toetreden, kan het bij de Raad van Ministers – waarin de lidstaten vertegenwoordigd zijn – een verzoek indienen. Dan moet het Europees Parlement instemmen met het openen van de onderhandelingen, en moet de Europese Commissie worden geraadpleegd. Vervolgens moeten alle lidstaten van de EU instemmen om het proces van toetreding te starten. Als dat allemaal lukt – meestal een proces van jaren – is het land kandidaat-lid.

Vervolgens moet dat kandidaat-lid aan een hele reeks voorwaarden voldoen: de criteria van Kopenhagen. Die voorwaarden gaan over integriteit en stabiliteit op het gebied van democratie, rechtsstaat, mensenrechten en economie. Het kandidaat-lid moet ook wet- en regelgeving van de EU overnemen. Vervolgens moeten alle landen die al lid zijn instemmen met het toelaten van het nieuwe lid. Ook dit proces duurt jaren.

 

De Nederlandse positie

Elke lidstaat maakt natuurlijk zijn eigen afwegingen, maar voor Nederland is de situatie extra ingewikkeld. In 2016 hadden wij een referendum over het associatieverdrag met Oekraïne, en een duidelijke meerderheid stemde tegen. Vervolgens kwam Mark Rutte met zijn beruchte ‘inlegvelletje’ wat inhield dat er beperkende voorwaarden aan het verdrag moesten worden toegevoegd voordat Nederland kon tekenen.

Dit verklaart ook waarom premier Rutte na de uitspraken van Von der Leyen duidelijk stelling nam tegen een versnelde toetreding van Oekraïne. Hij kan niet zomaar opzij schuiven wat in ons parlement is besloten, en dat is maar goed ook. We zijn hopelijk nog altijd een democratie, en geen feodale maatschappij. De meerderheid van de regeringsleiders van de EU was het overigens met hem eens dat er geen toezeggingen konden worden gedaan.

 

Oorlog

Dan is er nog het gegeven dat Oekraïne op dit moment in oorlog is. Daardoor wordt een ander punt van de criteria van Kopenhagen relevant: “Toetreding van een land mag het effectief functioneren en het zich ontwikkelen van de EU niet onder druk zetten.” Er zijn best argumenten te bedenken waarom de toetreding van een land in oorlog ‘het effectief functioneren en het zich ontwikkelen van de EU’ onder druk zou zetten.

Maar dit alles voorkwam niet dat Ursula deze week nog verder ging, en beloofde dat de status van kandidaat-lid voor Oekraïne een kwestie van weken was.

 

Een dooie mus

Misschien is Ursula von der Leyen werkelijk zo dom dat ze niet weet hoe de toetredingsprocedure van haar eigen organisatie werkt. Of misschien is ze zo arrogant dat ze denkt dat die procedure wel even wordt aangepast als zij buiten haar boekje gaat. Maar het meest waarschijnlijke is dat zij graag populaire uitspraken wil doen, en geen moment van plan is om zich daaraan te houden.

 

Hype rond Zelensky

De hype rond de mediagenieke Zelensky leidt tot stuitende taferelen. Eerder zagen we ons parlement al als een opgewonden schoolklas naar de nieuwe ster luisteren. Oh, wat waren ze empathisch. Wat leefden ze allemaal mee. Allemaal verzetshelden die zich koesterden in het schijnsel van de held van dit moment. Staande ovatie voor de dappere strijder!

Waarschijnlijk beseft Zelensky heel goed hoe oppervlakkig al die liefde is. Dit is zijn moment, en hij moet er alles uithalen wat erin zit. Als hij maar concessies los krijgt, als hij maar beloftes weet af te dwingen, nu! Nu hij de publieke opinie nog aan zijn kant heeft. Nu hij even het populairste jongetje van de klas is.

 

Zelensky en Ursula

Het valt Zelensky niet te verwijten dat hij zijn uiterste best doet om nu het (kandidaat)lidmaatschap van de EU te krijgen voor Oekraïne. Het valt Ursula wel te verwijten dat zij zo lichtzinnig beloftes doet die ze niet kan houden. Beloftes die ook nog eens tot verdere escalatie van deze oorlog kunnen leiden. Zelensky is een man die vecht voor zijn volk; Ursula is een vrouw die niet eens lijkt te beseffen dat er een volk bestaat.

 

Solo of samen

Von der Leyen heeft de afgelopen maanden twee keer vergaande beloftes gedaan aan Oekraïne. Als de regeringsleiders van de EU de toetredingsprocedure tot de EU serieus nemen, zouden ze haar terug moeten fluiten. Als zij die niet meer serieus nemen – en Von der Leyen deze beloftes ook uit hun naam doet – waar zijn we dan in beland? Dan is de EU zelfs niet meer in naam democratisch.

Laten we ervan uitgaan dat de regeringsleiders van de EU hun eigen wetten nog serieus nemen. Laten we ervan uitgaan dat ze nog een beetje realiteitszin hebben. Dat zij beseffen dat Oekraïne niet zomaar (kandidaat)lid kan worden. Dat het uitermate dom is om Poetin te provoceren met iets wat niet eens realistisch is.

En vooral: dat het wreed is om Oekraïne te misleiden met valse beloftes.

Over de auteur

Maaike van Charante
Houdt van feiten, haat hypocrisie.
U kunt Maaike steunen via Repelsteeltje.backme.org

Reacties worden gemodereerd. Let op uw taalgebruik. Schelden en tieren is niet toegestaan. Lees hier onze spelregels. Reacties die onze regels schenden worden verwijderd. Herhaalde overtredingen, oproepen tot geweld, beledigingen, Holocaust-vergelijkingen en antisemitisme leiden tot een permanente ban. De redactie treedt niet in discussie over de reden voor verwijdering van een reactie, noch over een ban. Ongeldige e-mail-accounts worden geblokkeerd.

Abonneren op reactie(s)
Abonneren op
guest
19 Reacties
Meeste stemmen
Nieuwste Oudste
Inline Feedbacks
Bekijk alle reacties
Frans Galjee
Frans Galjee
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

De carrousel der dwazen en op dit niveau is eerder falen een pluspunt. Dit alles is een slag in het gezicht van de gewone burgers. Of het nu gaat over Timmermans of van der Leyen deze mensen zijn destructief en in geval met Oekraïne zelfs gevaarlijk. Dat krijg je als belangrijke posities worden vergeven niet om aantoonbare competenties maar om politieke gronden en mogelijk zelfs watermerk.
Wat ik niet begrijp dat EU dit gedrag blijkbaar toelaat.
Weer een argument voor NEXIT hoe eerder hoe beter.

Youp
Youp
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Natuurlijk bepaalt mevrouw Von der Leyen, die ook wel eens Von der Lijken genoemd wordt, niet in haar eentje dat de Oekraïne via een spoedprocedure bij de EU moet komen. Daar heb je politieke, financiële en misschien ook militaire steun voor nodig. Het is overduidelijk dat zij haar richtlijnen krijgt aangereikt, net als alle andere westerse politieke leiders. Alleen verloopt zoiets niet via openbare democratische processen. Hoe de lijnen werkelijk lopen, daar mogen we naar raden.

Sjoerd
Sjoerd
1 maand geleden
Antwoord op reactie van  Youp

Dat heeft ze ook niet beloofd.
Ging slechts over de meningsvorming toch?

Niets is wat het lijkt
Niets is wat het lijkt
1 maand geleden
Antwoord op reactie van  Youp

Ze past toe wat al decennia in de landelijke én EU politiek usance is: gooi een stuk rood vlees in de arena, laat ‘ze’ er om en over vechten, ondertussen wordt het steeds meer bespreekbaar, het taboe gaat er af, niet in de laatste plaats door de media die op oorlogspad blijken te zijn, en voilá. Dan doe je gewoon wat eerst niet bespreekbaar was en ook eigenlijk niet kan.

PeterH
PeterH
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Ursula von der Leyen is een roekeloze trekpop van het WEF. Totaal gehypnotiseerd is en geloofd dat ze moreel verheven is boven iedereen. Anders doe je zulke gevaarlijke uitspraken niet.

Ernie van de Wal
Ernie van de Wal
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Ik heb geen twitter, maar dit kon ik via VoL een eindje volgen. https://twitter.com/BartvanHorck/status/1513425281473826819?ref_src=twsrc%5Etfw%7Ctwcamp%5Eembeddedtimeline%7Ctwterm%5Elist%3AVeren_of_Lood%3Anationaal%7Ctwgr%5EeyJ0ZndfZXhwZXJpbWVudHNfY29va2llX2V4cGlyYXRpb24iOnsiYnVja2V0IjoxMjA5NjAwLCJ2ZXJzaW9uIjpudWxsfSwidGZ3X3NwYWNlX2NhcmQiOnsiYnVja2V0Ijoib2ZmIiwidmVyc2lvbiI6bnVsbH19&ref_url=https%3A%2F%2Fverenoflood.nu%2F

En die Von der Leyen, dat is een domme doch kwaadaardige psychopaat. Ik hoop dat ze dat wicht snel lozen voordat ze de EU WOIII intrekt met haar domme gekwaak.

Piltdown
Piltdown
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Het inlegvelletje in het associatieverdrag is een bepaling in een verdrag met een volkenrechtelijke organisatie. Volgens artikel 94 van de grondwet kan Rutte nooit besluiten dat Oekraine tot de EU mag toetreden. Helaas heeft Nederland geen constitutionair hof dat de regering kan terugfluiten als zij de grondwet weer eens met de voeten treedt. Daarom denk ik dat Rutte met zijn stellingname tegen een versnelde toetreding van Oekraïne weer eens een toneelstukje speelt. Hij heeft allang getekend.

H.J.
H.J.
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Komt een tribunaal dan toch om de hoek kijken.
Over de Russen hebben wij niets te vertellen.
Maar zo’n EU vrouw spreekt ook voor alle Nederlanders zegt ze, let op, de Nederlandse kiezers hebben nog nooit, voor een EU gestemd.

Jan Smelik
Jan Smelik
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Het zijn inderdaad stuitende taferelen in de diverse parlementen waar Zelensky een toespraak mag houden, terecht dat Forum voor Democratie daar niet aan meewerkte. Het gelijk daarvan werd vlak daarna in het Griekse parlement bewezen waar Zelensky na een korte inleiding verder het woord gaf aan een neonazi. Ondanks dat niemand daar een halt aan toeriep, was de verontwaardiging in Griekenland groot. https://www.frontnieuws.com/zelensky-laat-azov-nazi-aan-het-woord-in-het-griekse-parlement/.

Verder heb ik niet de indruk dat deze man werkelijk voor zijn volk vecht. Eerder dat hij, aangestuurd door de VS, zijn volk zoveel mogelijk schade wil laten toebrengen (om zodoende een oorlog uit te lokken met het Westen en Rusland?). Dit in plaats van vredesbesprekingen te houden en gewoon de Akkoorden van Minsk uit te voeren. Vanaf 2014 heeft het Oekraïense leger onophoudelijk de Russisch-talige bevolking in de Donbas beschoten en gebombardeerd. Vanaf 16 februari kwam daar een grote versnelling in het aantal beschietingen, reden voor Poetin om zijn taalgenoten te hulp te schieten. Zie voor een goede uitleg van wat er speelt in Oekraine dit epistel van dhr. Jacques Baud (voormalig Policy Chief van de VN), https://www.thepostil.com/the-military-situation-in-the-ukraine/.

H.J.
H.J.
1 maand geleden
Antwoord op reactie van  Jan Smelik

Daarom wordt er niet om vrede, vrede, vrede geroepen maar om wapens, wapens, wapens.

Niets is wat het lijkt
Niets is wat het lijkt
1 maand geleden
Antwoord op reactie van  H.J.

Wie zei ook weer: de USA voert in Oekraïne met Oekraïense mannen een proxy oorlog tegen Rusland.
Ze willen geen vrede, maar hun oorlog op het continent Europa uit laten vechten.
En de verdwaasden in de EU maar mee lopen…..

H.J.
H.J.
1 maand geleden
Antwoord op reactie van  Niets is wat het lijkt

En daarom is Trump dan ook geslachtofferd, deze Biden en Zn voeren gewoon het WEF program uit.

Andre
Andre
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Von der Leyen zei in een speech tegen het EU Parlement:
“This is a clash between the rule of law and the rule of the gun; between democracies and autocracies; between a rules-based order and a world of naked aggression.”
(1 maart 2022)
(Speech by President von der Leyen at the European Parliament Plenary on the Russian aggression against Ukraine)
Rule of law? Als je kijkt naar hoe de EU omgaat met Hongarije en met corona?
Autocracies? Een niet gekozen president? Die er alles aan heeft gedaan om het vuur op te stoken en blijft opstoken – in plaats van een compromis te sluiten?
Dit is een typisch geval van: How dare you!

Thomas
Thomas
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Natuurlijk mag Von der Leyen niet zulke verwachtingen wekken, laat staan zulke toezeggingen doen. Het zegt iets over de arrogantie en de anti-democratische gezindheid van de onverkozen EU-top.

Ni28
Ni28
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Het valt op dat voor de hoge posten nooit sterke leiders worden aangewezen. De hoofd is namelijk minder belangrijk dan de nek die de hoofd draait in gewenste richting.

audio1958
audio1958
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

“Ze horen bij ons en we willen hen er bij.”
Waar is dat op gebaseerd? Hoezo horen zij bij ons? Binnen de huidige EU is het al een zootje. En dan weer een probleemland erbij? Ik snap het niet.

Ni28
Ni28
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

En Poetin lacht zich rot. Hij gaat nu nog meer kapot maken in de Oekraïne omdat hij voor de kosten niet gaat opdraaien maar de EU.

Eddie
Eddie
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Tja, Pruisische adel…daar valt niks anders als ellende van te verwachten. Zie ook prins Bernhard.

Henk de Verschrikkelijke
Henk de Verschrikkelijke
1 maand geleden
Artikelwaardering :
     

Usula is natuurlijk niet geland op haar verheven positie vanwege al te veel eigen ideeën of een originele blik. Net zo als Christine – bij leven veroordeeld Frans politica en gewezen arbeidsrechtadvocate – doet Ursi – naar verluidt gyneacologe en supermom (zouden haar kinders trouwens een Harz IV baantje hebben?) – aan het bezorgen van de boodschap.

Om het Godwinnering te stellen, iets met eer die trouw heet, maar schatplichtig aan wie o wie?

En ondanks de wat gevorderde leeftijd van beide kanjers valt daadkracht ze niet te ontzeggen. Naast oliedomme uitlatingen t.a.v. Oekraïne/Rusland (hoe wil je ooit uit de hoek komen waar je jezelf inschildert, laat staan Wladimir Waardeloos een way-out uit de pek- en verenafdeling bieden) stelt die Von der Leyen nu een EU kill-knop voor de interwebs voor.

Net zoals Christine nog steeds elke Italiaanse schuld – vers van de pers uit het tuinschuurtje van Mario – laat opkopen en de inflatie in KW4 zal betijen (KW1 11 %, plus 2 kwartaaltjes erbij doet lineair 30 % + op jaarbasis, nukubuutjes!), heeft Ursi zich kennelijk laten voorlichten door allerlei ready and able techies.

Wellicht dat de goegemeente – inclusief normie D’66 en VVD stemmerts – zouden willen overwegen, dat de roaring twenties 2.0 wel eens een behoorlijk nihilistisch feestje zouden kunnen gaan worden.

Screwed, blued and tattooed onwards Christian soldiers ..

19
0
We zijn benieuwd naar uw reactiex
()
x