De nieuwe EU-VS-verhouding onder Trump
Giorgia Meloni als sleutelfiguur
Foto:©️ European Union
De nieuwe verhouding tussen de EU en de VS onder Trumps tweede termijn is complex en vol uitdagingen. Europa zal zich moeten instellen op America First. Gaat dit tot eindeloze conflicten en handelsoorlogen leiden? Maar er zijn veel gemeenschappelijke belangen en Europa zelf is ook veranderd. Meloni, Orbán en Donald Tusk, die op veel terreinen Trumps visie delen, kunnen een nieuwe dynamiek in de EU-VS-relatie brengen. Een column van oud-diplomaat Johannes Vervloed.
Op 20 januari neemt de Republikein Trump het stokje over van Democraat Biden. De verwachting is dat met Donald Trump terug in het Witte Huis de trans-Atlantische relatie met de Europese Unie op scherp wordt gezet. Trump heeft gedreigd de EU invoertarieven op te leggen als er niet meer LNG wordt ingekocht om het handelstekort van de VS met de EU te verminderen en de NAVO te verlaten als de Europese lidstaten niet aan hun afgesproken verplichtingen voldoen. Hij wil dat ze aan defensie 2% BBP uitgeven en wellicht meer, zoals hij onlangs aankondigde.
Of de soep zo heet gegeten wordt als ze is opgediend, valt echter te bezien. De VS en de EU hebben veel gemeenschappelijke belangen. Al was het maar om samen een blok te vormen tegen de opkomende macht China en in haar kielzog de andere BRICS-landen.
Donald Trump says NATO members should be spending 5% of GDP on defence.
"NATO should have 5%. You can't do it at 2%. They are in dangerous territory. They can all afford it." pic.twitter.com/K2tFV3GRgs
— Defence On The Brink (@DefenceBrink) January 7, 2025
Gelijkgestemden
Een tweede reden dat het best mee kan vallen is de gelijkgestemdheid van de nieuwe Amerikaanse regering en de inmiddels in meerderheid centrumrechtse regeringen in de EU. Nieuwe leiders in de EU als Giorgia Meloni en Victor Orbán kunnen als postillon d’amour fungeren om de trans-Atlantische relatie in goede banen te leiden. Hun gedachtegoed is nog niet mainstream in Europa, maar vooral Meloni zet wel steeds meer de toon. Met als belangrijkste trofee dat zij eigenhandig het cordon sanitaire in het Europees Parlement heeft weten te doorbreken door het op een akkoord te gooien met Manfred Weber van de christendemocraten, de grootste fractie in het EP. Met haar conservatieve ECR-fractie, waar zij de voorzitster van was, wist zij het buitenspel zetten van ‘rechts’ in het Europees Parlement te beëindigen.
Meloni wist Manfred Weber ervan te overtuigen dat met haar zaken te doen viel. Weber hapte toe en kreeg met Meloni’s steun voor elkaar dat een aantal ‘linkse’ door Timmermans c.s. ingebrachte wetsvoorstellen werden afgezwakt, uitgesteld of zelfs van tafel gingen. Door haar constructieve opstelling op genoemde thema’s bereikte ze dat de traditionele meerderheid in het Europees Parlement (EP) van christendemocraten, socialisten en liberalen niet meer vanzelfsprekend was.
De trans-Atlantische relatie zal vanuit de EU naar verwachting ook niet meer exclusief vorm worden gegeven door Frankrijk en Duitsland. Polen is daar als opkomende macht in de EU al bijgekomen. Maar ook Italië (en in mindere mate Hongarije) zullen met Meloni en Orbán een rol van betekenis gaan spelen. Hun invloed en interactie met Trump kunnen de trans-Atlantische relatie significant beïnvloeden.
Trumps invloed en Europese weerstand
Trumps eerste termijn was al een test voor de EU met zijn protectionistische handelsbeleid, zijn uittreding uit internationale overeenkomsten zoals het Klimaatakkoord van Parijs en de spanningen rondom de NAVO-bijdragen. Nu hij in 2025 terug is, lijken deze thema’s opnieuw centraal te staan. Zijn slogan “America First” heeft niet zozeer betekend dat de VS zich zouden terugtrekken, maar vooral dat de relaties met bondgenoten herzien zouden worden op basis van directe wederkerigheid en economische voordelen voor de VS.
Het handelstekort en de in Amerikaanse ogen te kleine bijdrage van de Europese lidstaten aan de NAVO zijn overigens niet de enige potentiële conflicten tussen de VS en de EU. Zo zijn er gewraakte EU-regels voor de Amerikaanse Big Tech en sociale media. Zoals de Digital Services Act, waarbij sociale media censuur moeten plegen op uitingen van haat, racisme en dergelijke en de duurzaamheidsrapportage-verplichting, de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). De laatste richtlijn verplicht bedrijven om te rapporteren over hun impact op milieu, maatschappij en bestuur (ESG).
Als de EU de Amerikaanse reuzen boetes oplegt omdat zij zich niet houden aan de EU-regels, zou Trump wel eens tegenmaatregelen kunnen nemen. Overigens dreigt niet alleen de VS met tegenacties. Ook Qatar heeft al laten weten dat het geen LNG meer aan de EU levert, als die bedrijven in Qatar verplicht tot CSRD-rapportage.
France’s foreign minister Jean-Noel Barrot is calling for an all out ban on 𝕏 in the EU over Elon Musk’s posts, which he says have disturbed the public order. pic.twitter.com/XpMQVS1XPg
— Ian Miles Cheong (@stillgray) January 8, 2025
Relatie met China
Een derde mogelijk dispuut is de EU-relatie met China. De VS zou de EU kunnen dwingen tot decoupling van de handel met China, terwijl de EU niet verder wil gaan dan de-risking. Decoupling betekent een volledige scheiding of beëindiging van economische banden. De-risking richt zich op het verminderen van specifieke risico’s, bijvoorbeeld door diversificatie van toeleveringsketens, terwijl basisrelaties behouden blijven. Een recente zorg is Trumps aankondiging de soevereiniteit van Denemarken over Groenland over te willen nemen. Laat de EU dit toe of steunt het Denemarken in haar verzet?
🇺🇸🇬🇱 | Donald Trump Jr. landed in Nuuk to discuss the possibility of the US buying Greenland
To most, this idea sounds absurd. What's the point?
It's actually incredibly strategic & I believe I've pinpointed why this is likely to happen…🧵pic.twitter.com/QH4YC3gjuS
— GENCO (@gencostocks) January 7, 2025
Meloni: brug tussen Italië en de VS
Giorgia Meloni, de Italiaanse premier, heeft haar positie als een Europese leider die Trumps beleid begrijpt en zelfs deelt, versterkt. Haar rechtse partij Fratelli d’Italia heeft altijd een nationalistische en eurosceptische toon gehad, wat resoneert met Trumps eigen politieke filosofie. Meloni’s bezoeken aan Trump in Mar-a-Lago hebben de relatie tussen Italië en de VS versterkt, vooral in de context van handelsbetrekkingen en de noodzaak om een handelsoorlog te voorkomen.
Haar rol zou kunnen zijn om als bemiddelaar te fungeren tussen de EU en de VS door haar nationale belangen te waarborgen, terwijl ze ook een stem geeft aan Europese zorgen in Washington. En niet alleen met Donald Trump heeft Giorgia Meloni een lijntje. Ook met zijn nieuwe vriend Elon Musk. Zelfs zodanig dat geruchten gaan over een huwelijk tussen de twee.
Smiles, heels, and Italian 🇮🇹 “sprezzatura” for a proud Giorgia Meloni standing beside Donald Trump at Mar-a-Lago!
Bravo, Giorgia! pic.twitter.com/LX5GVCKTCw
— Mambo Italiano (@mamboitaliano__) January 5, 2025
Orbán: soevereiniteit boven alles
Viktor Orbán, de Hongaarse premier, heeft altijd een speciale band gehad met Trump. Beiden delen een afkeer van wat zij zien als de bureaucratische en moralistische benaderingen van de EU. Orbáns bewind, door het links-liberale smaldeel in het Europees Parlement beschreven als illiberaal, heeft de spanningen tussen Hongarije en Brussel doen oplaaien, vooral rondom rechtsstatelijkheid en persvrijheid. Met Trump aan het roer in Washington ziet Orbán een bondgenoot, die zijn soevereiniteitsclaims steunt en geen boodschap heeft aan EU-normen op het gebied van democratie en mensenrechten.
Orbáns strategie is duidelijk: gebruik de VS als tegenwicht tegen Brussel. Dit zou kunnen leiden tot een verdere fragmentatie binnen de EU, waar landen meer neigen naar bilaterale deals met de VS in plaats van een gezamenlijk EU-beleid te volgen.
Victor Orban ist nicht nur einer der seriösesten und klügsten Regierungschefs Europas, er ist auch noch Donald Trumps Ansprechpartner auf diesem Kontinent. #Orban ist schon mehrmals mit #Trump zu Gesprächen zusammengekommen. Auch #ElonMusk war beim letzten Gespräch anwesend. Man… pic.twitter.com/UAsDFPm0MU
— Lexa 🇩🇪 (@rebew_lexa) December 17, 2024
Frankrijk en Duitsland
De Frans-Duitse as, die traditioneel het voortouw neemt in buitenlandpolitieke kwesties, is verzwakt. In Frankrijk is er politieke chaos. Macron heeft geen meerderheid meer in het parlement en is de facto een lame duck geworden. In Duitsland is de situatie niet veel beter. De regering Scholz is gevallen en de polls wijzen uit dat er een nieuwe regering van een andere politieke signatuur na de verkiezingen van 23 februari aan zal treden. Een geloofwaardig optreden namens de EU in het buitenland valt van de twee grootste lidstaten van de EU derhalve niet te verwachten.
Polen
Dé opkomende macht binnen de EU is Polen. Dat land bekleedt momenteel het voorzitterschap van de EU en is traditioneel een trouwe NAVO-bondgenoot. Met een bijna 4 % BBP defensiebudget scoort Polen ook goed in de ogen van de nieuwe Amerikaanse president. Polen kan derhalve een belangrijke bemiddelende rol spelen in de trans-Atlantische relatie.
Niettegenstaande hun verzwakte positie doen Frankrijk en Duitsland samen met Polen wel een poging om een goede relatie met de nieuwe regering in de VS op te bouwen. Als Weimar-driehoek (regionaal samenwerkingsverband tussen Frankrijk, Duitsland en Polen dat nieuw leven is ingeblazen door geopolitieke uitdagingen, zoals de Russische invasie van Oekraïne). De drie landen richten zich nu op militaire samenwerking, Europese defensie en steun aan Oekraïne, inclusief wapenleveringen en politieke ondersteuning. Hun ministers van Buitenlandse Zaken zullen als eerste naar Washington vliegen om de relaties met de nieuwe regering aan te halen. In de hoop een kleine voorsprong te krijgen, omdat zij weten dat zij minder gehoor zullen krijgen dan Meloni en Orbán. Dat de EU Buitenlandcommissaris Kaja Kallas heel misschien mee mag, zegt genoeg over de status van de EU.
Impact op EU-VS-relatie
Elk vanuit hun eigen context en met verschillende motieven kunnen Meloni, Orbán en Donald Tusk, de premier van Polen, een nieuwe dynamiek in de EU-VS-relatie brengen. Een verzwakte EU, verdeeld door interne spanningen en verschillende bilaterale deals met de VS, zal minder in staat zijn om een gezamenlijk front te vormen tegenover Amerikaanse druk. Dit zou kunnen leiden tot een scenario waar de grote Europese landen meer hun eigen weg gaan, met kleinere landen die zich gedwongen voelen om te kiezen tussen Brussel en Washington.
Frankrijk zal zich bijvoorbeeld niet onbetuigd laten. De Franse positie is altijd al een zelfstandige, niet van de VS afhankelijke geweest, maar onder de invloed van Marine Le Pen zal die stellingname verder aan kracht toenemen. Marine Le Pen, die met haar Rassemblement National een sterke positie heeft in de Franse politiek, ziet in Trump een leider die haar visie op natiestaten en de beperking van internationale organisaties versterkt. Hoewel ze in het verleden niet altijd de macht had om direct invloed uit te oefenen, heeft haar partij nu meer grip op het Franse politieke debat, nu iedere Franse premier – op dit moment François Bayrou – de stem van haar partij nodig heeft om te overleven. Le Pens agendapunt is om een Europa van natiestaten te bevorderen, wat harmonieert met Trumps visie op een wereld waar landen hun eigen belangen primair stellen.
Hoewel Macron grotendeels een lame duck is roert hij zich nog wel. Zijn ouvertures richting Trump geven aan dat Frankrijk niet wars is van bilaterale deals met de VS en niet zal schromen het Franse belang boven dat van de EU te laten prevaleren.
Nederland
Hoe Nederland in dit nieuwe veld zal opereren is nog niet duidelijk. Traditioneel zal de Nederlandse regering de handelsbelangen van ons land verdedigen en zich binnen de EU sterk maken voor een akkoord met de nieuwe Amerikaanse regering over handelspolitieke zaken. Daarmee een handelsoorlog tussen de VS en de EU vermijdend. Bilateraal zal de relatie met de VS eveneens worden aangehaald.
De belangen van de wederzijdse investeringen zijn groot en de Amerikaanse LNG-toevoer is hard nodig na de sluiting van Slochteren en het niet meer beschikbaar zijn van Russisch gas. Daarnaast zullen de ideeën van Trump op het gebied van immigratie en afkeer van de woke-agenda in Nederland zeker weerklank vinden.
Minister Beljaarts over aantreden Trump: ’De export naar de VS zou best eens kunnen profiteren’https://t.co/7l75Q6aqRf
— De Telegraaf (@telegraaf) January 8, 2025
Conclusie
De nieuwe verhouding tussen de EU en de VS onder Trumps tweede termijn is complex en vol uitdagingen, maar biedt ook mogelijkheden. Meloni, Orbán en Tusk spelen hierin cruciale rollen, niet alleen door hun nationale politieke agenda’s maar ook door hun vermogen om de EU te beïnvloeden. De toekomst van de trans-Atlantische relatie hangt af van hoe goed de EU(-lidstaten) kan(kunnen) omgaan met deze interne en externe druk, en of men kan navigeren tussen de geopolitieke golven met een mix van soevereiniteit en samenwerking. Het is een tijd van heroverweging, aanpassing en wellicht een herdefinitie van wat het betekent om een bondgenoot te zijn in een wereld waar America First weer de boventoon voert.
Over de auteur
Recent gepubliceerd
EU12 april 2026EU-slogan ‘strategische autonomie’ is een politieke illusie
Politiek Nederland23 maart 2026VVD voert D66-verkiezingsprogramma uit
Politiek Nederland26 februari 2026Coalitieakkoord lijkt verdacht veel op VN-Agenda 2030
Economie11 februari 2026EU-regeringsleiders praten eindelijk over de Brusselse regelmachine
Cruciaal voor de verhoudingen is om de linkse koers van de EU te verlaten en de GreenDeal schrappen. Kortom, terug naar normaal.
“De VS en de EU hebben veel gemeenschappelijke belangen. Al was het maar om samen een blok te vormen tegen de opkomende macht China en in haar kielzog de andere BRICS-landen.”
Een weinig liberale gedachte. Ik zie het probleem niet als de BRICS economisch sterker worden. Kunnen ze juist meer tulpen en kaas kopen en exquise Italiaanse design spulletjes.
‘America First’ betekent volgens mij dat Trump gaat doen wat hij denkt dat goed gaat uitpakken voor de VS. Dat hoeft niet noodzakelijkerwijs ook goed te zijn voor Europa. Maar dat geeft niet. Europa moet doen wat goed is voor Europa zelf. Helaas zijn onze leiders in de EU zo zwak dat ze dat niet kunnen bepalen. Goed voor Europa is bv een goede verstandhouding met Rusland en volop gebruik maken van hun grondstoffen. Ook een goede verstandhouding met de rest van de BRICS+ landen is goed voor Europa. Niet zo goed voor Europa is een NAVO die hele smerige spelletjes speelt in de Oekraïne en het Midden Oosten. Wat ook niet goed is voor Europa is om de fantasietjes van Agenda 2030 te volgen.
Er zal dus eerst orde op zaken moeten worden gesteld in Europa zelf. Het handigste en het snelste gaat dat door de EU af te schaffen of door er zelf uit te stappen. Onze eigen problemen zijn meer nijpend dan de opkomst van de BRICS+ landen. Dat is leuk voor hun. We feliciteren ze en wensen hen veel succes.
America First!! Dus Nederland First!! Begin opnieuw te kijken naar de goede kanten van Nederland en bouw hierop verder. Verbeter de minder goede kanten!! Denk na en heb lef!! Neem de touwtjes weer in eigen handen! Haal Shell en andere bedrijven terug!!
Het voorstel van de EU dat Qatar de Corporate Sustainability Rules zou moeten implementeren, lijkt me duidelijk een geval van buitenlandse inmenging in binnenlandse aangelegenheden. Hoe Qatar zijn gas produceert en wat de EU ervan vindt, moeten beide partijen zelf weten.
Qatar verlangt toch ook niet van ons dat we binnenlands dingen veranderen omdat dit Qatar beter uitkomt?
Dit soort problemen ontstaat alleen omdat er een transnationale elite de EU wil besturen op socialistische principes die ze willen uitdragen over de hele wereld. Als alleen nationale staten onderling afspraken zouden maken over handel en uitwisseling op gebied van wetenschap en onderwijs, zouden dit soort problemen niet voorkomen, omdat de nationale belangen daardoor geschaad zouden worden.
Donald Trump breekt opnieuw met tradities door prominente Europese leiders met een uitgesproken nationalistisch profiel uit te nodigen voor zijn inauguratie op 20 januari. Onder hen Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken, PVV-leider Geert Wilders, de Italiaanse premier Giorgia Meloni en de Hongaarse premier Viktor Orbán. Wat opvalt: Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, staat niet op de gastenlijst.
Meloni is slim en eet van meerdere walletjes. De Brusselse geldverdelingsmachine moet tenslotte ook haar vriendje blijven vanwege de miljardenschulden van Italië. Voor haar is het Italy first. Niet persé slecht, maar met haar hoeven wij ons als NL niet rijk te rekenen.
“Nederland eerst” zal Trump aanspreken.
Dat heeft wel de consequentie dat Slochteren weer open gaat en de import van vervuild schaliegas uit welk land dan ook stopt.
Een Nexit zou Nederland ook goed doen, niet alleen t.o.v. de VS. De consequentie daarvan zou zijn dat de GreenDeal, de CO2 en stikstof hoax direct zou eindigen en nog een groot aantal Brusselse belemmeringen worden weggenomen.
Nederland is al eeuwen een handelsland. Laten we daar vooral weer mee beginnen.
Mooie analyse!
Trump is een zegen voor Europa dat vanaf de instelling al problematisch was. Door zijn optreden moet europa (en Nederland) weer zelfstandig leren lopen. We hebben genoeg in huis om dat zelf te kunnen en hoeven niet steeds aan de hand te worden genomen door Amerika.
Daar zullen de eu leiders geen moeite mee hebben
Amerika first
Ze doen het zelf al sinds de oprichting van de eu deze ongekozen elite .
Dus het zal ze niet vreemd zijn .
Afgelopen week erkende Trump de Russische veiligheidsbelangen en invloedssfeer in Europa, en hij bakende de Amerikaanse invloedssfeer heel duidelijk af (Groenland, Panama, Canada). Tezamen betekende dit een Amerikaanse erkenning van multipolariteit in de internationale politiek en dus een afscheid van de unipolaire politiek van Biden c.s. en de hele westerse confrontatiepolitiek.
Daarnaast is Trump en zijn regering alles aan gelegen de hele woke-ideologie te vermorzelen, niet alleen in de VS, maar ook in Europa.
Deze twee gegevenheden betekenen dat Europa voor het eerst sinds 1945 volledig aan zichzelf overgeleverd is. Onder de voorlopers van woke ontstonden de idealen van een internationaal overlegplatform (Volkenbond, VN) en dat van Europese samenwerking. Hoewel van begin af aan niet precies duidelijk was hoe dit laatste vorm gegeven moest worden, is het sinds 2007 uitgemond in een monster waarbij, via uitholling van de nationale soevereiniteit, de democratie in elk van die lidstaten sneuvelde.
De gedachte dat oorlog in Europa alleen voorkomen kon worden door instellingen als EU en NAVO houdt per saldo een motie van wantrouwen aan alle volken van Europa om op vreedzame wijze met elkaar te kunnen samenleven in. Dit resulteert in een antidemocratisch gedrocht waarbij, volledig in strijd met de Trias Politica, een ongekozen centraal bestuursorgaan (Europese Commissie) de wetgeving van lidstaten bepaald.
1/2
De erkenning door Trump van multipolariteit kan m.b.t. de NAVO twee kanten uit: de VS trekken zich terug uit de alliantie en laten het verder aan Europa over. Dit laatste bergt een groot gevaar in zich: momenteel zet Rutte c.s. alles op alles om de NAVO te integreren in de EU: een totaal nieuwe supermacht met kernwapens (van Frankrijk) zal zich manifesteren, ook gericht tegen de VS. Trump zal dit willen voorkomen.
Mocht hij iets verder nadenken dan hij nu al doet (en daarin loopt hij de Europese politici al ver voor), dan geeft hij zich rekenschap van de ongelooflijk instabiele situatie binnen Europa, zowel m.b.t. de grote horde infantiele politici die dit continent regelrecht de afgrond in helpen, als m.b.t. grote groepen migranten met een eigen agenda.
De VS mogen dan op de rand van een burgeroorlog hebben gestaan, deze had hoofdzakelijk betrekking op tegenstellingen tussen autochtone Amerikaanse politici en burgers. In Europa zou het wel veel sektarischer vormen kunnen krijgen. Als Trump dit inziet, dan ziet hij ook het gevaar dat islamisten kunnen zijn, incluis een islamitische kernbom (die van Frankrijk) wanneer een scenario a la Hollebecque feit wordt, zoals dit nu het meest waarschijnlijk is in het Engeland van een Starmer.
Per saldo: Europa staat klaar voor een ramp zoals die in Duitsland tijdens de Dertigjarige Oorlog afspeelde. Dit kostte toen 1/3 van de bevolking het leven. We kunnen deze mogelijkheid niet uitsluiten. Welke internationale politiek zal Trump, met het oog op de hoge onbestuurbaarheid van Europese landen, hierop kiezen?
2/2
De VS zullen Europa nooit loslaten vanwege de 2 %.
Het is altijd hun politiek geweest, al sinds 1800, om Europa te overheersen en om te vormen naar Amerikaans voorbeeld en vervolgens te gebruiken om wereldhegemonie te bereiken.
De VS hebben juist heel lang een isolationistisch beleid gevoerd. Ook de deelnames aan WO1 en WO2 gingen niet van harte en regeringsleiders toen hebben campagne gevoerd om niet deel te nemen aan het interne Europese conflict. Later zijn ze overstag gegaan. Maar dat was initieel niet de bedoeling. Velen menen zelfs dat er halve false flag operaties nodig waren om de VS het conflict in te sleuren.
Onder Trump gaat die neiging tot overheersing van Europa verdwijnen. Wel zal hij in Europa een grote economische concurrent zien. Op dat vlak kunnen we grote weerstand van de Amerikanen verwachten.
Het gaat erom dat als Trump, Poetin en Xi inzien dat de wereld daadwerkelijk multipolair is, en daarnaar handelen, Europa dit feit zal moeten onderkennen.
Europa zal dus
1. moeten inzien dat er niet langer een Atlantische samenwerking zal bestaan.
2. Problemen binnen Europa zelf zal moeten oplossen, zonder steun van de VS of tussenkomst van de VN.
3. Dat Duitsland, Frankrijk en Engeland daarom op goede voet met de Russen moeten komen.
Duidelijk en helder. Dank hiervoor.
Geachte heer Vervloed hoe vind u het om in hetzelfde rijtje te staan van oud diplomaten met dhr. Scheffer voormalig sg van de navo en min.van buitenlandse zaken? Ik kan me zo voorstellen dat u zichzelf uitschrijft uit de club oud diplomaten als u in een woord wordt gemoed met deze meneer,ik bedoel Scheffer. Afgelopen zondag zat deze meneer bij Buitenhof en heeft daar wmb een diplomatiek optreden gegeven van een ondermaats niveau en wat nog pijnlijker is is dat hij niet op de hoogte is.
Sprak over Europa dit en Europa dat en over de brics landen en gemeenschap werd met geen woord gesproken. Europa is niets op het ogenblik stelt niets voor internationaal wel aan de tafel grote monden. Trump in Duitsland ontmoeting Merkel en vraagt aan Merkel in Frankfurt: hoeveel Amerikaanse auto’s ziet u hier rijden? Merkel: niet veel. Trump: hoeveel Duitse auto’s worden er in Amerika ingevoerd? Merkel: veel!
Enig idee waarom trump wil forceren met importtarieven om dat wat meer in evenwicht te brengen?